Amenra visualiseert strijd tegen depressie, rouw en ziekte

Amenra is terug, en deze keer niet met hun akoestische muziek, maar met het vertrouwde pletwalsgeluid dat de groep internationaal succes heeft verzekerd. Amenra neemt de draad gewoon terug op, en de nieuwe cd heet toepasselijk 'Mass VI' (het vervolg op Mass I tot V, voor wie de discografie van de groep niet kent). De plaat komt uit op het Neurot-label van geestesgenoten Neurosis, hetgeen de groep op het voorplan zal brengen in de VS, en dat op 20 oktober 2017. 'Children Of The Eye' is de eerste single, en Amenra heeft er - naar goede gewoonte - een visueel prachtige video bij laten maken door Wim Reygaert, met sculpturen van Isabelle De Vos. Zanger Colin H. Van Eeckhout liet het volgende los over de clip: 'Het idee was om de strijd te visualiseren die we allemaal uitvechten met onzichtbare vijanden in het leven, zoals depressie, rouw, ziekte...'

Adam Usi heeft de Dachau blues

Adam Usi heeft een obsessie met de joodse geschiedenis, en vooral met de donkerste aspecten ervan. Zijn nieuwe clip voor het nummer 'Transnistria' behandelt het verhaal van een jood die - zolang hij kan - de vuile klusjes in het concentratiekamp zal blijven voltooien, zoals het scheppen van kool voor de ovens. Voor de video werden erg symbolische plekken uitgekozen: het memoriaal van Dachau - een bekend concentratiekamp nabij München - en de bossen in de buurt waarnaar dodenmarsen leidden toen de geallieerden naderden op het einde van de oorlog. Koude rillingen en kippenvel verzekerd. 

Lacrimosa na de storm

Het is zover. Vandaag verschijnt de nieuwe Lacrimosa. Hij heet 'Testimonium', en zoals dat tegenwoordig gaat is er een clip uitgebracht die u moet aanzetten om de cd meteen te bestellen (in mijn geval is dit dus ook effectief gebeurd). Het nummer voor de clip is 'Nach dem Sturm' en bevat heel wat van de traditionele ingrediënten voor een Lacrimosa-nummer: bombastische orkestraties, breed uitwaaierende gitaren en drums, en vooral het feit dat meesterbrein Tilo Wolff de drieminutenregel voor een popnummer weer grandioos aan zijn laars lapt. Een nummer van meer dan 7 minuten, het kan tellen. De plaat is trouwens opgevat als een 'requiem in vier akten', en is opgedragen aan alle belangrijke muzikanten die in 2016 overleden zijn. 

Lacrimosa

Kinderen van Moeder Aarde vieren de zonnewende

Er zijn zo van die gebeurtenissen in het leven die men graag blijft onthouden. Een huwelijk is er zo één. Verleden vrijdag stapten Dark Entries-voorzitter Dimi en zijn geliefde Sigrid samen in het huwelijksbootje. Voor de gelegenheid werden een aantal optredens georganiseerd van Kinderen van Moeder Aarde, Dark Poem, Massenhysterie en Hybryds. Kinderen van Moeder Aarde hebben eveneens voor de gelegenheid een nieuwe mini-cd uitgebracht. De cd - Offering Flowers To The Moon And The Sun - komt niet toevallig ook net voor zonnewende uit. Hij bevat vijf nummers waarvan eentje speciaal geschreven werd voor het huwelijk van Dimi en Sigrid, die we bij deze ook van harte willen feliciteren.

Je kunt de cd bestellen via facebook of rokersvalley@gmail.com. 

Laibach: Also Sprach Zarathustra

‘Also sprach zarathustra’ is ongetwijfeld het meest bekende boek van Nietsche, de Duitse filosoof die de dood van God verkondigde. Het boek is een uitgebreid en lyrisch pleidooi voor de ‘Übermensch’, die de mens zal overstijgen en die het doel van het bestaan is, en tegen de ‘laatste mens’, die denkt het geluk gevonden te hebben en er niet meer naar streeft boven zichzelf uit te stijgen.

Groot is de invloed van het werk geweest op artiesten allerhande, van Johann Strauss tot Stanley Kubrik tot en met de wollige pseudo-wijsheden van Khalil Gibran. Ook Nietsches invloed op Death In June, Marilyn Manson of zelfs David Bowie - om het dichter bij het algemeen thema van deze site te houden - staat buiten kijf. Het hoeft niet echt te verwonderen dat ook Laibach zich aan zijn werk waagt.

Te meer dat Nietsche altijd garant staat voor controverse, onder meer door zijn invloed op de nazi’s. Ik citeer hieromtrent graag Leszek Kołakowski, die uiteraard vond dat Nietsche verantwoordelijk stellen voor het nazisme te ver ging, maar dit vervolgens nuanceerde: ‘de nazi’s hebben hun übermenschen opgedragen om ‘de wil tot macht’ te lezen, en het baat niet om te zeggen dat dit puur toeval was en dat ze even goed ‘kritiek van de zuivere rede’ hadden kunnen kiezen.’

Ik heb altijd wat moeite gehad met de fascinatie voor Nietsche in de gothic-scene. Enerzijds kan ik me wel vinden in de notie dat mensen ernaar moeten streven om boven zichzelf uit te stijgen, om een scheppende kracht te zijn; ik hou van zijn liefde voor eenzaamheid en zijn afkeer voor massa’s, en bovenal van zijn afschuw voor God(en).

Maar anderzijds lijkt me dat Nietsche duidelijk voor het recht van de sterkste pleit, voor oorlog en strijd. Hij heeft het over de god van de volkeren en de afgod van de staat. Hij schrijft vol afschuw over de ‘overtolligen’ en verheerlijkt krijg en ongelijkheid…

Doch Laibach is eerder per toeval bij Nietsche uitgekomen, omdat ze gevraagd werden om muziek te leveren bij een theateropvoering van Nietsches magnum opus. Laibach heeft al vaker muziek geschreven voor theater, en dus lijkt het logisch dat ze ook op dit aanbod ingingen. Om er ook een cd van uit te geven, hebben ze een paar van de muziekstukken voor het stuk uitgewerkt tot volwaardige nummers die nu samengebundeld zijn op dit schijfje.

De cd heeft een aantal van de nadelen van theatermuziek. Zo is het grotendeels instrumentaal. Slechts de helft van de nummers bevat een tekst, doorgaans korte citaten van Nietsche die door Milan Fras in diepe bastonen gedeclameerd worden. En hier knelt volgens mij het schoentje: de citaten zeggen amper iets over het gedachtengoed van Nietsche.

Niet erg, denkt u, maar laat Laibach nu net een groep die doorgaans wel garant staat voor diepgang en controverse. Dat ze deze kans laten liggen - en dat ondanks de goudmijn aan controversiële uitspraken die ‘Also sprach Zarathustra’ is - vind ik persoonlijk teleurstellend.

De vorige cd van Laibach - ‘Spectre’ - kreeg veel kritiek omdat het te glad en te commercieel zou klinken. Maar het bevatte wel een geniaal concept dat helemaal in de opzet van Laibach past: het onderzoeken van de link tussen kunst en ideologie. Dat aspect is hier zoek, maar in wezen kan je stellen dat andere opdrachten van Laibach voor theater en film hier eveneens weinig aandacht aan spendeerden.

Wie van mening is dat ‘Spectre’ te glad klonk zal evenwel verheugd zijn dat deze nieuwe Laibach opnieuw meer industrieel en experimenteel klinkt, en er kunnen zelfs linken gelegd worden met het meer gewelddadige werk van de groep uit de jaren 80. Nochtans werd alles geschreven door Matevž Kolenc, een groepmaat uit Mina Špilers groep Melodrom die aardig wat bijgedragen heeft aan ‘Spectre’. Špiler krijgt trouwens de eer om het enige echt afgewerkte ‘lied’ - in de zin van symbiose tussen tekst en muziek - te mogen zingen: ‘Vor Sonnen-Aufgang’.

Muzikaal is dit een sterk werk, dat vele klassieke elementen uit het Laibach oeuvre omarmt: industrieel geweld, bombast, orkestrale arrangementen, de sinistere stem van Milan Fras... Doch één cruciaal element ontbreekt, het element dat Laibach boven andere groepen doet uitstijgen. Laibach is conceptuele kunst, kunst die ons aan het denken zet over kunst en ideologie. Dat conceptuele heeft van platen als ‘WAT’ en ‘Spectre’ meesterwerken gemaakt. Dat conceptuele is hier ver te zoeken.

The Breath Of Life: Under The Falling Sky

Stel je even voor dat The Breath Of Life een nieuwkomer zou zijn en ‘Under The Falling Stars’ hun debuut… Ze zouden ongetwijfeld een revelatie zijn. Doch The Breath Of Life werpt al sinds de jaren 80 magische melodieën op ons af. Nog nooit hebben ze een slechte plaat uitgebracht, en dat zal met deze negende worp niet veranderen. Meer zelfs, sommigen gewagen hier van hun beste plaat ooit.

Nochtans zijn er geen grote stijlveranderingen. Wat je hoort is klassieke Breath Of Life zoals je het al lang kent. Goed, de live-drums zijn weer vervangen door programmatie, maar dat maakt niet het grote verschil. De viool speelt zoals vanouds hemels en Isabelle Dekeyser zingt de sterren van de hemel.

Met Philippe Mauroy en Didier Czepczyk heeft de groep twee mensen aan boord die vloeiend gitaar en bas spelen. Om de eenvormigheid van de cd te bevorderen hebben ze afgesproken dat Mauroy hier de gitaar zou spelen en Czepczyk zich op de bas zou concentreren. Bijgevolg hebben we een ruwere gitaarstijl en een zeer melodische bas. Een keuze die uitstekend werkt.

Cocteau Twins is hier zeker een mooie referentie, al blijft de viool van Giovanni Bortolin het geheime wapen dat de groep onderscheidt van andere groepen in hetzelfde genre. Er zijn nog meer punten die opvallen: de ritmische diversiteit, gitaren die laveren tussen dromerig en punky, de originele programmatie…

Hoogtepunten zijn voor mij zeker meer poppy nummers als ‘Stolen Dreams’, ‘Until The Day’ en ‘Higher’. Maar er staat geen enkel zwak nummer op ‘Under The Falling Stars’, en dus is het bijna spijtig dat de vinyl-uitgave drie nummers minder kent dan de cd. We wijzen ook op de mooie hoes van ‘Under The Falling Stars’, die uit de lens van Dark Entries-huisfotograaf Xavier Marquis komt.

‘Under The Falling Stars’ is een bijzonder sterke plaat die je eigenlijk moet beluisteren zonder voorkennis van The Breath Of Life. Vergeet dus al wat je weet en droom weg…

The Breath Of life: website / facebook

ASP wil nog iets vragen

Een gek kan meer vragen stellen dan tien wijzen kunnen beantwoorden. Zelfs bij de heel wijze redactie van Dark Entries weten we niet wat we moeten aanvangen met de clip voor 'Abertausend Fragen' van ASP. Zullen we het erop houden dat de clip afkomstig is van de laatste cd van ASP: 'GeistErfahrer', die op zich een herwerking was van de 'GeistErfahrer-ep' uit 2012. Dat was toen een buitenbeentje in de 'Fremder'-cyclus waar ASP aan werkt, een vervolg op de zeer succesvolle cyclus van de Schwarze Schmetterling (zwarte vlinder), die de eerste vijf langspelers van de groep omvatte. ASP heeft de 'Fremder'cyclus onderproken om het geniale 'Verfallen'-tweeluik uit te brengen, maar... is nu aan het volwaardige derde deel bezig, na een onderbreking van meer dan drie jaar. U kunt de cd tegen de herfst van 2017 verwachten. 

Tilo Wolff werkt samen met Tk Kim

Tilo Wolff is een bezig bijtje. Als hij niet werkt aan de nieuwe cd van Lacrimosa snelt hij andere artiesten te hulp. Onlangs nog leende hij zijn stem aan Mono Inc., nu is het de beurt aan Tk Kim. Tk Kim is een Franse artieste die niet enkel met muziek bezig is, maar ook met film en fotografie, en wiens laatste cd 'Intrication' samenwerkingen inhoudt met Johanna Hand, Philippe Ohrel, Alan McKerl, Django LaBrave, Kolya Neukoelln... en dus ook met Lacrimosa. Er werd een mooie clip gemaakt bij het nummer 'Bleib', dat gastzang van Tilo Wolff bevat en dans door Kolya Neukoelln. 

Wave-Gotik-Treffen 2017: Literaire aspiraties, Cola mit Spee en gitzwarte muziek

Het WGT. Wave Gotik Treffen. Het grootste zwarte festival ter wereld en immer weer een ervaring. Een samenkomst van gelijkgezinde eigenzinnige en excentrische mensen, individualisten die zich uitzonderlijk tot een groter geheel kunnen bekennen. Een treffen dus, en dat treft.

Het is mijn negende editie al, en ik zie geen reden om het hierbij te laten. Er is dit jaar - net als elk jaar - kritiek op het programma. Te weinig grote namen, wellicht. Maar zijn we hier ook niet om dingen te ontdekken, en om groepen te zien die we nooit of zelden in België aan het werk zullen zien?

Het programma is zeer verscheiden. Er zijn talloze podia over de hele stad verspreid, maar er zijn ook tentoonstellingen, lezingen, rondleidingen, fuiven... Ik neem me voor om er een totaalervaring van te maken. Hoort ook zo, want aangezien de optredens pas tegen vier-vijf uur beginnen is het onmogelijk om meer dan vijf groepen per dag te zien. Daarentegen heb je veel tijd om andere zaken te beleven.

De eerste dag

Ik begin heel klassiek door me naar de Agra te begeven. Hier is het kloppend hart van de WGT. De grootste zaal met een capaciteit van 5000 man, de camping, een hele variatie aan eetkraampjes en een grote markt met kledij, platen en accessoires. Ideaal om nog wat aankopen te doen - je wil er immers goed uit zien - en je cd-verzameling nog wat aan te vetten.

Ik haast me om op tijd te zijn in de Schauspielhaus - de schouwburg die mijn lievelingsoord zal blijken te zijn in deze editie - om Herbst in Peking te zien. Dat bleek niet nodig te zijn. Tegen mijn verwachtingen in bleken niet zoveel mensen op te dagen voor het concert. U kent de groep wellicht niet, maar hier in de voormalige DDR zijn ze legendarisch. Ze speelden immers een rol in de val van de muur. Herbst in Peking was één van de vele punkgroepjes die in de DDR bestonden, en ze hadden een kleine hit met ‘Bakschischrepubliek’ oftewel Aalmoesrepubliek, een striemende kritiek op de DDR.

De DDR-overheid ging het allemaal wat te ver, vooral omdat ze dachten dat de naam van de groep verwees naar het bloedbad op het Tiananmenplein in Peking, een slachting die ze liever doodzwegen. In werkelijkheid komt de naam van het gelijknamige boek van Boris Vian, en droeg de groep de naam al sinds 1987, dus lang voor de slachting in Peking. Hoe dan ook werd de groep verboden. Het verbod sleepte niet lang aan, want kort erna viel de muur.

Een punkgroep in een theaterzaal, is dat niet uitzonderlijk? Het wordt weldra duidelijk waarom dat zo is. Herbst in Peking heeft zich nooit beperkt tot punk. Ze hebben bijvoorbeeld ook nummers met metaalpercussie gemaakt à la Einstürzende Neubauten. Maar niets van dit alles vanavond. Hier spelen ze atmosferische muziek met veel aandacht voor de teksten. De literaire aspiraties waren er al van het begin en waren ook wijdverspreid in de alternatieve DDR-scene (zo spelen ze vandaag een nummer gebaseerd op een gedicht van punkdichter Bert Papenfuss, een centrale figuur uit de DDR-scene). Ik ben verrast dat de zanger in het Engels begint, maar hij schakelt regelmatig over naar het Duits. Wie het oude werk wou horen is er voor de moeite aan, maar het is toch een intens en geslaagd optreden.

De kraaien heten Jarboe welkom. Ooit was ze de (weder)helft van het misantropische duo Swans, vandaag treedt ze hier alleen op. Niet helemaal alleen. Een folkgitarist begeleidt haar. Beschouw de gitaar als een drone - ze speelt soms letterlijk één akkoord per nummer - die overgoten wordt door bezwerende vrouwelijke zang. Het is origineel, maar heeft wat weinig om het lijf om langdurig te boeien, getuige de vele mensen die het concert halverwege verlaten.

Ooit was In Gowan Ring een deel van World Serpent - het platenlabel van Death In June, Current 93 en vele anderen - en daarom worden ze soms tot de neofolk gerekend. In werkelijkheid zijn het zuivere hippies die muziek maken voor een wereld vol harmonie. Een groot verschil met de wereld van verderf en misantropie dat neofolk heet te zijn. Meesterbrein B’ee vertelt over de drugs die hij tijdens de vorige editie van het WGT nam, en hoe de kater die daarop volgde inspiratie was om een lied over zijn kinderherinneringen te schrijven, die hier nu een jaar later opgevoerd werd.

Geen al te grote opkomst voor Andi Sex Gang. Het dient gezegd dat hij de dag nadien nog eens optreedt met Sex Gang Children, en dat is toch het echte ding. Wie gedacht had dat hij met zijn solowerk zou optreden was aan het foute adres, het gros van de set bestond uit nummers van Sex Gang Children, opgevoerd met Matthew J. Saw aan de gitaar en enigszins amateuristisch. De soundcheck sleepte te lang aan en dus besloten de organisatoren dat het optreden begonnen was. In Leipzig moet iedereen stipt op het aangekondigde uur beginnen en eindigen, zodat mensen die van podium wisselen zeker zijn dat ze de groepen van hun keuze kunnen zien.

De twee heren willen het podium verlaten, maar krijgen te horen dat ze verder moeten spelen. Andi klaagt dat zijn water backstage is blijven staan en vraagt een nieuwe fles, die hij echter niet ziet staan tot een medewerker die voor zijn neus komt plaatsen. Tot overmaat van ramp laat Andi zijn gitaar vallen waardoor zijn versterkingselement kapot gaat. In de snelte wordt een extra micro toegevoegd om de gitaar te versterken. Vreemd genoeg wordt het optreden van dan af heel goed, al blijft het de vraag waarom dit optreden met liedjes die morgen met de volledige groep veel beter zullen klinken nodig was.

De tweede dag

Een van de vele tentoonstellingen die gratis is voor bezoekers van het WGT, is ‘Modern Times’ in het geschiedenismuseum van de Altes Rathaus. Deze geeft een overzicht van de geschiedenis van Leipzig in de 19^de en 20^ste eeuw. We beginnen in 1815 - de overwinning op Napoleon in de Völkerschlacht in Leipzig - en overlopen de hongerrellen van 1830, de revolutie van 1848 (die in het bloed gesmoord werd), de Duitse eenmaking na de Frans-Pruisische oorlog van 1870, het welig tierende antisemitisme, de opkomst van het socialisme (waarvan Leipzig een bolwerk was), de eerste wereldoorlog, de opkomst van het nazisme (waarvan Leipzig eveneens een bolwerk was)…

Er zijn linken met onze scene. De brand in de Reichstag in 1933 - waarop gealludeerd wordt in het nummer ‘Feurio’ van Einstürzende Neubauten - leidde tot een proces in Leipzig waar naast brandstichter Marinus van der Lubbe - ‘du wärst es nicht’, dixit de Neubauten - ook een aantal prominente communisten moesten terechtstaan. Deze laatsten werden vrijgesproken, maar de nazi’s hielden in hun publicaties vol dat de communisten de brand veroorzaakten. De communist Willy Münzenberg schreef vanuit Parijs een refutatie van deze stelling: ‘Braunbuch uber Reichstagbrand und Hitlerterror’, oftewel ‘Brown Book’, een belangrijke en omstreden plaat van death In June (in Duitsland verboden omdat het het nazi-partijlied ‘Horst-Wessellied bevat). We lezen ook dat het euthanasieprogramma voor geestelijk en fysisch gehandicapten - waarover Samsas Traum zingt op ‘Poesie: Friedrichs Geschichte’ in Leipzig begon met de moord op ‘Kind K’.

De tentoonstelling toont ook de val van de muur, die begon met tienduizenden Leipzigers die wekelijks demonstreerden met de slogan ‘Wir sind das Volk’. Opmerkelijk, deze slogan - intussen overgenomen door het hatelijke Pegida - ging vaak gepaard met ‘Wir wollen raus’ - wij willen weg - gescandeerd door mensen die de DDR wilden verlaten, terwijl Pegida zich net tegen migratie kant.

De tentoonstelling eindigt met een kleine kamer met ‘Szene-Erinnerungen’, waarin wat materiaal te zien is over de vroege gothic-scene in Leipzig. Eigenlijk is het een doorslagje van de ‘Leipzig in Schwarz’-tentoonstelling die verleden jaar voor de 25^ste verjaardag van het WGT gehouden werd. Er valt niet echt veel te zien, maar het stemt ons hoopvol dat het museum nog steeds op zoek is naar materiaal voor een volgende tentoonstelling over het thema.

Ook het Stasi-museum ‘Runde Ecke’ toont weer een tentoonstelling over de vroege goth-scene, waarbij vooral de vervolging van subculturen door de Stasi, de staatsveiligheid van de DDR, uiteengezet wordt. Er is ook een ‘lezing’, die eigenlijk de opvoering is van een stukje door twee acteurs. Onderwerp is een onderzoek door de Stasi naar de wavegroep ‘Schadestof’. Eerste wordt een scholier aangesproken om ‘Informele Mitarbeiter’ van de Stasi te worden - er waren in de DDR honderdduizenden ‘IM’s’ - en informatie over de groep te verstrekken.

Zo komt men bij Sabine terecht, een briljante leerlinge die dicht bij de ‘Gruftis’ (‘grafwezens’ in het Duits, benaming voor wavers) blijkt te staan, zich ook zo kleedt en verschillende concerten van Schadestof bijgewoond heeft. De voorstelling is volledig gebaseerd op echte Stasiverslagen, enkel de volgorde werd enigszins aangepast om de verhaallijn duidelijk te maken. Ook Sabine aanvaardt uiteindelijk om Informelle Mitarbeiter te worden. De voorstelling eindigt met haar verslag, waarvan de laatste zin luidt: ‘Alle Grufties drinken hun cola met Spee (wasmiddel dat volgens sommigen in combinatie met cola een verdovende werking had), maar ze moeten dat niet als ze dat niet willen’.

Je kan hier de talloze verslagen van de Stasi over Grufties ook inkijken. Het is natuurlijk wrang om te zien hoe de politiestaat zijn jongeren bespioneerde, maar het is met momenten ook best grappig. Zo wordt er verwezen naar ‘Codix’ of ‘Goortik’, foute benamingen die niet enkel van de Stasi afkomstig zijn, maar ook van de jongeren die ze ondervraagden zelf. Er zijn ook verwijzingen naar ‘Kürfans’ en ‘The Chur’, alsook naar ‘New Menticks’, ‘Depache Mode’ en ‘Depesche Mode’.

Nog wranger wordt het als het over de gevechten met skinheads die regelmatig plaatsvonden. Zo vielen skinheads wavefuiven aan om Gruftis hun haar af te knippen, waarbij ook messteken vielen. De Stasi erkende dat het geweld in de eerste plaats van de skins kwam, maar ook Gruftis maakten zich schuldig aan slagen en verwondingen, ‘meestal als reactie op provocaties van andere jongerengroepen als skinheads’.

Helemaal vreemd lijkt het verhaal te zijn dat Grufties de verjaardag van Adolf Hitler zouden vieren op 20/04/1989. De Stasi concludeert ook dat het verhaal ongegrond is. De Grufties zijn doorgaans tegen geweld en neonazi’s, zo schreef de Stasi. Misschien was er verwarring met de verjaardag van Robert Smith een dag later op 21 april, die uiteraard wel gevierd werd. De Stasi stelde vast dat Grufties bij het horen van de stem van Robert Smith hun armen omhoogheffen en zich in extase op de grond smijten. Hmm, ja... Kan zijn.

Moet er nog muziek zijn? Uiteraard! Op naar de Taubschenhalle. Hier hebben zich vandaag de hanekammen verenigd. En u weet wat dat wil zeggen: deathrock, postpunk, batcave… Heerlijk. Zangeres Suzy Sabotage van Masquerade lijkt op een geblondeerde versie van Siouxie. Ook haar stem en haar danspasjes doen aan deze grote dame uit de scene denken, al is dat eerder toevallig dan intentioneel. Samen met haar kompaan en bassist Saph - beiden hebben nog een andere deathrockgroep waarin Saph zingt: Virgin in Veil - brengen ze een mix van punk en post-punk, die me helaas niet helemaal weet te overtuigen.

‘Na 26 jaar is het niet gemakkelijk om steeds weer nieuwe groepen te vinden’, weet de inleider van Soviet Soviet ons te vertellen. Soviet Soviet - de raad der raden - is wel zo’n nieuweling. Het is één van de talloze groepen die postpunk spelen zonder iets met de zwarte scene te maken te hebben. Ze kunnen een paar interessante elementen naar voren brengen, maar die herhalen ze net zolang tot het je oren uitkomt. Totaal overbodig optreden.

Ik had al lang niets meer van Scary Bitches gehoord. Blijkbaar ligt dat aan de feiten dat de dames al lang niets meer van zich hebben laten horen. Maar hier zijn de ‘Lesbian Vampyres From Outer Space’ terug voor hun eerste concert sinds 2012. Ze werken aan een nieuwe plaat, die volgend jaar zou moeten uitkomen. Ze spelen daar al een nummer uit, maar voor de rest zijn het klassiekers zoals mijn favoriet ‘You’ll End Up Looking Like The Scary Bitches’. Niets om ernstig te nemen, maar wel voldoende om één keer om de vijf jaar een glimlach op ons gezicht te toveren.

De eerste groep die me vandaag echt weet te raken is Bloody, Dead & Sexy. Ik herinner me nog goed toen ik ze de eerste keer zag in The Steeple in Waregem, als voorprogramma van… Sex Gang Children! Wat een toeval. Vandaag viert de groep zijn 20^ste verjaardag. Voor de gelegenheid werd een compilatie samengesteld: ‘Crucifixion, Please!’ Uiteraard speelt men daar heel veel uit en is dit eigenlijk een ‘best of’-set. Het lijkt wel of de tijd is stilgestaan, want het is nog even overdonderend als de eerste keer dat ik ze zag.

Gisteren vroeg ik me af waarom Andi Sex Gang solo moest optreden met nummers van Sex Gang Children. Vandaag wordt alles duidelijk. Ook Sex Gang Children heeft een nieuwe compilatie uit - ‘Electric Jezebel’, die singles verzamelt uit 1982 en 1983 - en die spelen ze vandaag integraal, en met de originele gitarist Terry Mcleay in de groep. Matthey J. Saw werd voor de gelegenheid naar de bas verwezen. (De kans dat de originele bassist Dave Roberts ooit nog in de groep speelt is onbestaande na de laster die hij over Andi Sex Gang heeft verspreid.) Het optreden bestaat dus uit de klassiekers uit de eerste jaren van de groep: ‘Times of our Lives’, ‘Salvation’, ‘Sebastiane’, ‘Oh Funny Man’, ‘Mauritia Mayer’… Gewoonweg geniaal!

De derde dag

Op de derde dag ontwaak ik tegen de middag met een gigantische kater. Iets te lang op een donkerromantische fuif blijven hangen vanochtend. Het muzikale aanbod staat me vandaag niet aan. Ik ben alle postpunk- en elektronische groepen beugehoord en kies voor iets radicaal anders: black metal. De Felsenkeller biedt vandaag een boeiende affiche in het genre. Die start met Nachtblut, een groep die hier duidelijk zeer populair is. De groep ziet er fantastisch uit, met bodypaint en verschillende kapsels. De zanger spuwt als de Duitse evenknie van Dany Filth zijn teksten hoog en laag krijsend het publiek in. Voeg daar nog wat orkestrale en akoestische elementen aan toe, en je hebt een bijzonder krachtig en gevarieerd optreden.

Vanuit de donkere tochtige kloven diep in het zwarte woud komt Unlicht, dat zich graag ‘The Black Forest Hell Ensemble’ laat noemen. Ook zij dragen bodypaint en moeten oppassen dat ze zich niet bezeren aan de lange nagels die aan hun armen bengelen. Waar Nachtblut hun black metal met elegantie en melodie brengen, lijkt de intentie hier te zijn om onaanhoorbare pokkenherrie voort te brengen. Dat lukt ook aardig, in die mate zelfs dat ik halverwege het optreden opstap.

Terug naar mijn lievelingszaal: de Schauspielhaus. Hier speelt Myrkur. Ze nam haar eerste ep - zoals het hoort in de black metal - volledig op haar eentje op. Die bevatte black metal verlengd met idyllische engelenzang die snel furore maakte. Haar oorspronkelijke bedoeling was om anoniem te blijven en geen foto’s van zichzelf te verspreiden, maar het was onvermijdelijk dat de wereld te weten kwam dat het beeldschone Deense fotomodel Amalie Brunne achter het project zat. Van black metal naar neoklassiek, het blijkt voor Brunne maar een kleine stap te zijn. Ze laat zich vanavond bijstaan door een luitspeler/gitarist en twee zangeressen, en begeleidt zichzelf op piano, lier en trommel. Het resultaat is hemels.

Er volgt nog meer moois. Moon Far Away vermengt Russische volksmuziek met elektronische elementen. Count Ash heeft voor dit optreden vier medestrijders meegenomen, waaronder een zangeresje met een prachtige stem. De met effecten overladen folkgitaar van Count Ash staat ook centraal, en daarnaast is er elektronica, bas en percussie. Noem het folk, neofolk of postfolk, maar neem van me aan dat het schitterend is.

De vierde dag

Pinkstermaandag. Aan alle goede dingen komt een eind. Over de slechte dingen bestaat geen consensus. Het is alweer de laatste dag van het WGT, en ik heb vandaag echt zin in iets donkers, iets gitzwart.

De zaal van het Haus Leipzig zit al goed vol als ik ruim op tijd toekom voor de ‘lezing’ van Oswald Henke. Henke zal nummers van Goethes Erben brengen, begeleid met piano. Het blijkt een goed concept. Oswald zingt zijn donkere nummers nog steeds heel expressief en theatraal. Naast twee nummers uit het fantastische recente muziektheaterstuk ‘Menschenstille’ ligt de nadruk op het oudere werk: ‘Ich liebe Schmerzen’, ‘Das schwarze Wesen’, Kaltes Licht’, ‘5 Jahre’ en ‘Der Weg’. Een set om U tegen te zeggen. En gitzwart, dus ikke blij.

Nog onder de indruk van de opvoering van Henke begeef ik me naar buiten. Onderweg kom ik voorbij een tafel met boeken, en titels als ‘Gespräche mit Goth’ en ‘Ich war ein Grufti’. Hun auteur is Thomas Manegold, en hij is de volgende die hier te gast is. Mijn interesse is geprikkeld en ik maak rechtsomkeer, terug naar de zaal die ik net verlaten had. Manegold stelt zijn boek ‘Gespräche met Goth’ voor, een episodenroman. Dat is een roman die uit verschillende kortverhalen bestaat die met elkaar verbonden zijn.

Hoofdpersoon is een voormalige dj en muziekjournalist die met een burnout kampt. Manegold blijkt een bijzonder scherpe pen te hebben en over gitzwarte humor te beschikken. Zijn beschrijving van de zelfingenomen amateurmuziekjournalist die cynisch neerkijkt op de mensen die hij interviewt en zichzelf een onmisbare schakel tussen artiest en publiek waant moet op de Dark Entries redactie ongetwijfeld tandengeknars veroorzaken.

Als ik eindelijk een concertzaal binnenwandel en Vain Warr aan het werk zie, moet ik aan wijlen mijn grootmoeder denken. Zij klaagde vaak dat de jonge generatie artiesten niet de moeite doen om te articuleren. Het is een veralgemenende gemeenplaats die je wel vaker hoort in de Franstalige wereld. Ik was naar hier gekomen voor een extra portie gitzwarte duisternis. Het programma beloofde iets geïnspireerd op The Sisters of Mercy. Nu goed, de drummachine klinkt als Dr. Avalanche op een mindere dag en de gitaren galmen zoals het hoort. Het is niet om van omver te vallen, maar het is ook niet slecht. Spijtig van die articulatie.

Ik was aanvankelijk bang dat Holygram zo’n dertien in een dozijn postpunkgroepje zou zijn, en dat bleek het ook te zijn. De zanger zingt zijn teksten alsof ze doodsaai zijn, en ook dat bleek waar te zijn. Maar hey, hij articuleert tenminste. Eigenlijk is dit best een goed optreden, tenminste als je wat pinten op hebt en niet te veel op de teksten let (het eerste lukt me beter dan het tweede).

Terug in mijn favoriete concertruimte merk ik twee flikken op die aandachtig rondkijken. Na al die berichten over aanslagen op concerten bekruipen me angstige gedachten. Stel dat zich tussen het aanwezige volk een freak heeft verscholen met slechte bedoelingen, hoe moet je die dan onderscheiden van al die andere freaks? Het is een vraag waar je maar beter niet te lang over nadenkt.

Ik ben hier om Theodor Bastard te zien. Ik heb de groep nog gezien toen ze gitzwarte darkwave speelden. Intussen zijn ze ernstig richting wereldmuziek geëvolueerd, en het resultaat is indrukwekkend. Hoe vermeng je Dead Can Dance met goa, folk, wereldmuziek, dark wave en industrial? Theodor Bastard kent het geheim, maar zal het u niet vertellen. U mag er wel van genieten, mateloos zelfs.

Als afsluiter kies ik voor een vaste waarde. Niets gitzwart, maar eerder oneindige schoonheid: Corde Oblique. Een combinatie van oververmoeidheid en excessief drankgebruik maakt dat ik niet optimaal van het optreden kan genieten, maar uit ervaring weet ik dat de neoklassieke groep rond klassieke gitarist Riccardo Prencipe hemels klinkt, en in mijn momenten van helderheid wordt ik opnieuw in deze mening bevestigd.

Tijd om te gaan slapen dan maar? Inderdaad. Deze editie zit er weer op en de komende dagen zal ik vast weer last hebben van de onvermijdelijke Leipzig Blues. Maar ik neem alweer een koffer vol geweldige ervaringen, cd’s en boeken mee waar ik een tijdje zoet mee zal zijn. En mijn besluit staat nu al vast: volgend jaar ben ik er weer bij.

Setlist Oswald Henke: Ich liebe Schmerzen / Das schwarze Wesen / So weiss ich doch du wärst / Traumsuche / Keine Farben / Lilien / Kaltes Licht / Der Abschied / Stadt der Träumen (Artwork) / 5 Jahre / Der Weg (bisnummer)

Militia: New European Order

Ik twijfel. Is dit nu een heruitgave of niet? ‘New European Order’ is natuurlijk bekend als het debuut van Militia uit 1996. Er was vraag naar een heruitgave, maar de groep vond dat het hetzelfde vandaag veel beter kan dan toen en daalde af in de ondergrondse studio SubTerra om alles netjes terug op te nemen.

Bovendien durft de groep erg afwijken van de originele versies die ze destijds opgenomen hebben. Het titelnummer lijkt volledig nieuw, andere nummers werden voorzien van extra metaalpercussie en sampels en zelfs de volgorde van de nummers werd lichtjes gewijzigd. En dus is dit misschien gewoon een nieuwe plaat die gebaseerd is op de illustere voorganger.

Militia zag het levenslicht in 1989, als uitloper van een radioprogramma dat ‘Radio Militia’ heette. In dat programma van Frank Gorissen mochten muzikanten live hun ding doen. Saxofonist Jo Billen was één van de muzikanten die langskwam. Het klikte zo goed dat Gorissen en Billen samen Militia oprichtten. Billen hield het later voor bekeken, maar valt toch te horen op deze (her)uitgave.

De originele versie van ‘New European Order’ verscheen in een box met twee lp’s en een single, in de lijn van de aandacht die Militia altijd al gehad heeft voor de verpakking van hun uitgaven. Deze keer is dat een wat conventionelere, maar niet minder mooie digipack met foto’s van oorlog en industrialisering.

Bij Militia ging het nooit enkel om de muziek. ‘New European Order’ was het eerste luik van de ‘Militia Statement’-trilogie, dat het eco-anarchistisch denken van de groep zou uiteenzetten. De trilogie werd voortgezet met ‘Nature Revealed’ uit 1998 - dat het ecologische aspect benadrukte - en uiteindelijk ‘The Black Flag Hoisted’ uit 2000, vol van verwijzingen naar de anarchistische geschiedenis.

Opener ‘Natura Magica’ is een uitgestrekt ambient-nummer gebleven met minimale percussie, en op verschillende nummers is de sfeer ronduit dreigend. Wie van wilde klingel-klangel houdt wordt op deze dubbelaar eveneens op zijn wenken bediend. Ondanks de onconventionele instrumenten heeft het vaak veel weg van mars- en strijdliederen. De sloganeske teksten en sampels geven de muziek een extra radicale inslag.

Militia heeft een paar keer aangekondigd er een eind aan te willen maken. Die wil is er nog steeds, maar er staan nog een paar projecten op til die afgewerkt dienen te worden. Zo zou ook ‘The Black Flag Hoisted’ dezelfde behandeling krijgen als ‘New European Order’, er werd een benefietcompilatie voor politieke vluchtelingen uit Noord-Korea beloofd - een reactie op het omstreden optreden van Laibach in de geïsoleerde tirannie - en is er een concept-cd over de strijd van Ambiorix tegen de Romeinse bezetting gepland.

We hopen dat deze van dezelfde kwaliteit zullen zijn als de huidige (her)uitgave, en blijven dus hunkeren naar meer. Einstürzende Neubauten, Test Dept., SPK… het zijn de groepen waar Militia vaak mee vergeleken werd, en een lijstje waarin ze ook thuishoren. Bij de top van de industrial, dus.

Ludus: Nue au soleil

Ludus heeft de tijd van de post-punk getekend met hun jazzy avant-garde post-punk. De groep ontstond in Manchester in 1978. Linda Mulvey was naar Manchester gekomen om er kunst te studeren. Ze raakte er vertrouwd met de alternatieve muziekscène en veranderde er haar naam in Linder Sterling. Als visueel artieste ontwierp ze onder meer platenhoezen voor The Buzzcocks en Magazine. Op een mooie dag besloot ze dat ze zelf ook een groep kon oprichten. Ze verzamelde een paar muzikanten rond zich en Ludus was een feit.

De groep werd meteen een sensatie, en flirtte even met Factory Records. Alles kreeg een andere draai als de oorspronkelijke gitarist Arthur Cadmon vertrok en vervangen werd door Ian Devine. De groep verliet de veilige punkmuziek en sloeg een meer experimentele richting in, meer jazzy, hectisch, hyperkinetisch. Sterling zelf vergeleek haar manier van componeren met haar fotomontages. Knip- en plakwerk kan de basis zijn voor alle uitingen van kunst, betoogde ze.

De groep tekende bij New Hormones, het label van The Buzzcocks, waar ze een resem singles en hun debuut bij uitbrachten. Omdat New Hormones het financieel niet breed had werd dit debuut - Pickpocket - op cassette uitgebracht. De groep was uiterst creatief en bracht in 1981 en 1982 naast voornoemde cassette maar liefst twee lp’s, een ep en twee singles uit.

Ludus probeerde daarna een meer toegankelijke, tegendraadse pop-richting in te slaan. Ze namen een ep op voor Sordide Sentimental, en eentje voor Les disques du crépuscule. Benoît Hennebert van het laatste label was reeds fan sinds hij de groep in 1981 in Brussel aan het werk zag. Hennebert zag de samenwerking groots, en had plannen om een nieuwe lp en een verzamelaar uit te brengen.

Die platen zouden helaas nooit het daglicht zien (en de ep die Ludus voor Crépuscule opnam verscheen ook pas jaren later). Er waren meer en meer spanningen tussen Sterling en Devine, de twee creatieve breinen achter Ludus. Het duo ging naar Brussel om de plaat op te nemen, maar er bleek geen enkele synergie meer te bestaan. Samenwerken was onmogelijk en de groep werd ontbonden. De twee zouden elkaar jarenlang niet meer spreken.

‘Nue au soleil’ - een verzamelaar die niet verward mag worden met een vorige compilatie met dezelfde titel - geeft een extensief overzicht van de carrière van Ludus, met 18 scharniernummers en signles uit de verschillende uitgaven van de groep. En uiteraard een paar exclusiviteiten, zoals een nummer uit de punky eerste bezetting van de groep - die nooit verder kwam dan twee demo’s - en een nummer van Devine & Sterling uit 2001, toen beiden hun samenwerking hernamen en Ian Devine muziek schreef voor performances en films van Sterling.

Er is ook een bonus-cd met de opnames van de John Peel-sessie die de groep in 1982 deed, die enkel onuitgegeven nummers bevatte, en een berucht concert uit hetzelfde jaar in de legendarische Hacienda. Het was een buitengewone show waarin Sterling uit protest tegen het heersend machismo papieren borden met roodgeverfde tampons en uitgedoofde sigaretten op alle tafels liet plaatsen en - als vegetariër - in een vleesjurk optrad waaruit bij het einde van het optreden een gigantische dildo tevoorschijn kwam. Bevriende artiesten deelden tijdens het optreden rauw slachtafval uit, ingepakt in pornoafbeeldingen. Sterling had het immers gehad met het gesnoef over porno en het seksisme van de bezoekers van de Hacienda.

Oh ja, moeten we erbij vermelden dat Ludus warm aanbevolen wordt door fan van het eerste uur Morrisey? Bij deze dan.

ChristenUnie wil black metal-concert verbieden

Satan was een tijdje uit het nieuws verdwenen. De laatste keer dat wij van hem hoorden zat hij in de aars van Mauro (maar dat was nog in tijden van Evil Superstars). Maar hij is nu helemaal terug, althans volgens een lid van de burgerraad in het Nederlandse Amstelveen. Satan heeft de vorm aangenomen van black metal-bands Carach Angren, Monolith Deathcult en Tragacanth, en die willen in Amstelveen optreden op - godbetert - kerstavond. Als het van Henk Stoffels van de ChristeUnie aankomt zal dat feestje mooi niet doorgaan. Hij wil de schaapjes behoeden voor 'duistere invloeden', terwijl kertsmis net een 'feest van licht' moet zijn. 'Het is bekend dat heavy metal-bands satanisten zijn, of in elk geval vanuit die hoek... Ze komen in ieder geval niet uit een kerkkoor.' De ChristenUnie zal voorstellen om de subsidies voor de zaal P60 te herzien en dergelijke optredens in de toekomst onmogelijk te maken. Met slechts één gemeenteraadslid is de kans klein dat ze daarin slagen. De groepsleden van Carach Angren zelf houden het hoofd koel bij de hele commotie, en zijn de heer Stoffels vooral dankbaar voor de publiciteit, een 'godsgeschenk' als het ware, die black metal-bands maar zelden te beurt vallen. 

Optreden Carach Angren, Monolith Deathcult en Tragacanth op Kerstavond

ASP: Live... auf rauen Pfaden. Rar und pur + Best Of Rock

In 2014 had ASP het idee om de fans voor het 15-jarig jubileum van de groep eens goed te verwennen met een tournee waarin ze in tien Duitse steden telkens twee dagen zouden spelen. Op de ene avond werden de fans getrakteerd op een ‘Best Of’-optreden onder de naam ‘Best Of Rock’, de andere avond ging men iets intiemer te werk, met zelden gespeelde liedjes en semi-akoestische versies van bekendere nummers, onder de naam ‘Rar und pur’. Deze optredens vind je nu verzameld in een vierdubbele cd met prachtige lay-out.

Eigenlijk begon de tournee elke keer met het ‘Rar und pur’-optreden, en die vullen de eerste twee schijfjes van deze box. De cd steekt van wal met ‘De Profundis’, dat als titelnummer van het prachtige ‘Aus der Tiefe’ bezwaarlijk een zeldzaam nummer genoemd mag worden. Eigenlijk tel ik maar een paar zeldzame nummers: ‘Sara’ en het geweldige ‘Variété Obscur’ zijn obscure nummers die enkel de doorwinterde ASP-fans zullen kennen. De covers van ‘I Am The One’ (Danzig) en ‘Possesion’ (Sarha McLachlan) zijn uiteraard exclusief. ‘Me’ is misschien wereldberoemd om zijn video, maar wordt slechts zelden live gespeeld en krijgt hier een erg mooie behandeling.

Veel baanbrekender is de manier waarop alles gespeeld wordt. ‘Semi-akoestisch’ dus, wat in de praktijk betekent dat er akoestische gitaar op gebruikt wordt. Dat geeft zeer goede resultaten, onder meer op het reeds vermelde ‘Me’ of het fantastische ‘Demon love’. Ook de fifties rock’n’roll versie van ‘Finger weg! Finger!’ is vermeldenswaardig, al is het eerder lollig dan superieur aan het origineel. De herwerkte versies werpen hoe dan ook een nieuw licht op het oeuvre van ASP, dat na vijftien jaar reeds opvallend omvangrijk is.

De ‘Best Of Rock’-schijfjes betreden meer vertrouwd terrein. Harde gitaren, dreunende drums… Toch is er ook hier gewerkt aan de nummers, zodat er voldoende verrassingen en variaties in de set zitten. Die start met een medley van bijna een kwartier. Het is het startschot voor een heel resem hits die elkaar twee en half uur opvolgen. Hoewel je vanaf de eerste drumtonen beseft dat ‘Sing Child’ begonnen is, wordt de intro zo lang uitgesponnen dat je een echte adrenalinestoot krijgt als het nummer echt begint.

‘Und wir tantzten’ is zoals steeds een kippenvelmoment, des te meer dat Asp de zang bijna volledig aan het publiek overlaat. Ook de ‘Best Of Rock’ bevat trouwens een onbekend nummer. ‘Sündige Heiligen’ werd speciaal gespeeld voor het 15-jarig bestaan van de groep. Voorlopig vindt u het enkel op deze box.

Tussendoor onderhoudt Asp zijn publiek graag met zijn meningen over verschillende onderwerpen: over zijn werkverslaving, over misleidende dromen van roem, over zwarte vlinders, over het feit dat de industrie muziek enkel nog ziet als digitale ‘content', over televisiewedstrijden…

De box is misschien wat duurder, maar met 49 liedjes oftewel bijna 5 uur muziek kun je moeilijk zeggen dat je een kat in de zak koopt, zeker niet als het van uitmuntende kwaliteit is. In wezen is 40 euro zelfs niet zoveel in vergelijking met wat je ervoor terugkrijgt. Er staat al een nieuwe ‘Rar und pur’-tournee gepland in 2017, en deze box geeft me veel zin om daar een optreden van mee te pikken.

ASP

John Cage, Karlheinz Stockhausen, György Ligeti & Iannis Xenakis: Electronic Music For The Mind & Body

Hier zat ik al lang op te wachten: een toegankelijke gids tot ontoegankelijke muziek. Natuurlijk had ik al vaak gehoord van Stockhausen, Ligeti en Xenakis, en heb ik er zelfs dingen van opgezocht en aangehoord, maar steeds weer liep ik verloren in het labyrint van een oeuvre dat erg moeilijk te vatten is. ‘Electronic music for the mind and body’ - het lijkt geestig genoeg een verwijzing naar een plaat van Country Joe & The Fish te zijn - verzamelt de meest bekende stukken van de heren, samen met twee stukken van John Cage, en geeft er ook nog eens uitvoerige uitleg bij.

De cd vangt aan met ‘Kontakte’ van Karlheinz Stockhausen. Stockhausen groeide op in het Derde Rijk, en verloor zowel zijn vader - gesneuveld in het Duitse leger - als zijn moeder - slachtoffer van het euthanasieprogramma van de nazi’s - in de oorlog. Na de oorlog ging hij zich verdiepen in de avantgarde, experimentele muziek die voor de oorlog al hoogtepunten had bereikt, maar na de oorlog nog meer aan de orde was voor wie een nieuwe wereld wou scheppen.

Er werd op deze cd gekozen voor ‘Kontakte’, een compositie uit de begindagen van Stockhausen die bestaat uit een opvolging van geluiden van variërende lengte die helemaal op zichzelf staan. Het nummer duurt amper 35 minuten (in tegenstelling tot Stockhausens magnum opus ‘Licht’ dat 29 uren duurt, gespreid uit te voeren over 7 dagen). Op deze cd staat de louter elektronische originele versie van ‘Kontakte’ die later herwerkt zou worden met twee aanvullende muzikanten en zou uitgroeien tot één van de bekendste nummers van Stockhausen.

Een andere aanpak vinden we bij Iannis Xenakis, die de tweede compositie op deze cd aanlevert. De Griekse Xenakis studeerde aanvankelijk voor architect en haalde zijn inspiratie in eerste instantie uit wiskunde en architectuur. In plaats van afzonderlijke geluiden te laten opvolgen, probeert hij geluiden te integreren zodat de overgang van de ene klank naar de andere amper opvalt.

In tegenstelling tot wat je zo denken als je hoort dat Xenakis de Italiaanse futuristen bewonderde of met De Corbusier samenwerkte, vocht Xenakis in de Tweede Wereldoorlog aan de kant van de Griekse communisten tegen de Duitse bezetter. Het was de reden waarom hij vanaf 1947 - toen communisten het steeds zwaarder te verduren kregen in Griekenland - politiek asiel in Frankrijk genoot.

‘Orient-Occident’, waarmee Xenakis op deze cd vertegenwoordigd is, was oorspronkelijk geschreven voor een film van Enrico Fulchignioni waarin verschillende culturen uit oost en west vergeleken werden. De originele versie van 22 minuten werd in de live-uitvoering - die we hier horen - tot de helft teruggebracht. Het vormt, samen met het werk van Stockhausen, een klassieker uit het eerste decennium van de elektronische muziek.

György Ligeti was dan weer iemand die het communisme ontvluchtte. Hij was een Hongaarse jood die het licht zag in wat nu Roemenië is, en in tegenstelling tot een groot deel van zijn familie de Tweede Wereldoorlog overleefde. Na verschillende keren in aanvaring gekomen te zijn met de Hongaarse communistische partij vluchtte hij in 1956 - na de mislukte opstand tegen het communisme - naar Duitsland, waar hij in contact kwam met Stockhausen.

In tegenstelling tot de vorige twee componisten had Ligeti lak aan een alomvattende lijn in zijn composities. Iedere compositie stelde een nieuwe vraag. ‘Artikulation’ - de compositie op deze cd - is een zuiver elektronische compositie opgebouwd rond een nauwkeurige studie van het menselijke taalgebruik, spraak, articulatie, syntaxis…

De Amerikaan John Cage is wellicht de meest bekende artiest op deze cd. Op deze cd is Cage, vooral bekend om het verwerken van toevalelementen in zijn muziek, met twee nummers aanwezig. Hij was dan ook bijzonder invloedrijk, onder meer voor Stockhausen en Ligeti. Door zijn banden met Marcel Duchamp - die naast visueel kunstenaar ook een paar composities op zijn naam heeft staan - en zijn invloed op de Fluxus-beweging, toont Cale ook de verwevenheid aan van de verschillende avantgardekunsten.

‘Cartridge Music’ is de eerste compositie van Cage op de cd. Het werd gemaakt op basis van pick-ups waarin snaren, veren, tandenstokers, lucifer… gestoken werden die dan gebruikt werden op objecten als tafels, stoelen, vuilnisbakken et cetera. De bedoeling was om het live te kunnen uitvoeren, maar zonder dat de uitvoerders een volledige controle zouden hebben op het resultaat.

De tweede compositie van Cage heet ‘Fontana Mix’ en is het enig stuk op deze cd dat menselijke stem bevat. Het bestaat uit geluiden uit verschillende achtergronden - de stad, het platteland, elektronische geluiden, windinstrumenten inclusief zang of geluiden van spinkhanen… - waarboven Cathy Berberian de ‘Aria’ van dezelfde John Cage zingt.

Deze cd is van belang voor iedereen die geïnteresseerd is in muziekgeschiedenis en zich wil inwerken in de minder toegankelijke elektronische muziek uit de jaren 50 en 60. Vaak stellen we ons de vraag wat echt vernieuwende muziek is. Wel, deze muziek was ontzettend vernieuwend in zijn tijd en klinkt vandaag nog steeds vernieuwend. Het ging erom klanken te scheppen die nog nooit eerder gehoord waren.

Deze verzamelaar brengt de belangrijkste artiesten uit deze muziek aan bod met hun meest bekende werken, en is dus een waardevolle inleiding tot de elektronische avantgarde die de weg bereidde voor meer succesvolle groepen als Kraftwerk, Suicide, Throbbing Gristle, Tangerine Dream en later Front 242, Cabaret Voltaire en Gary Numan. Belangrijk dus, voor wie elektronische muziek een warm hart toedraagt.

Christopher Chaplin: Je suis le ténébreux

Laat me beginnen met u te vertellen over Kluster. Als tiener was ik immers erg onder de indruk van dit Berlijnse krautrocktrio dat experimentele klankvelden produceerde met gedreun, gepiep en hopen effecten. Hun experimenten met traditionele synths, drums, cello of fluit maar ook met autobatterijen, generatoren en keukengerief vormden voor mij een uiterst genietbaar orgie van klank. Het hoeft trouwens niet te verwonderen dat sommige muziekjournalisten hier een voorloper in zagen van de gothic en in het bijzonder van industrial en dark ambient.

Kluster bestaat al lang niet meer. Na amper twee jaar en twee platen hield stichtend lid Conrad Schnitler het voor bekeken en gingen zijn kompanen Dieter Moebius en Hans Joachim Roedelius verder onder de naam Cluster. Hun invloed daarentegen is blijvend, en één van de mensen die graag refereert naar het vroege werk van Kluster is deze Christopher Chaplin, die - jawel - de zoon van Charlie Chaplin is.

Christopher Chaplin begon zijn carrière als acteur. Hij speelde in verschillende films in de jaren 80 en 90, onder meer in de rol van Franz Kafka in het Tsjechische ‘Labyrinth’. Het is pas later dat hij teruggreep naar zijn andere passie: muziek. Chaplin genoot een hoogstaande piano-opleiding, en bevindt zich met zijn hedendaagse en experimentele muziek eerder in kringen van de hogere cultuur.

Zijn eerste cd was een samenwerking met KAVA oftewel Thomas Pötz, op uitnodiging van het Weense platenlabel Fabrique. Tijdens de presentatie in het Gugging Museum in Wenen ontmoette hij Hans-Joachim Roedelius, en dat is de man van Kluster, Cluster en Harmonia.

Het werd het begin van een boeiende samenwerking. Chaplin en Roedelius maakten samen een plaat en reisden de wereld rond met een geïmproviseerde show met piano, synths en samples. De huidige cd ‘Je suis le ténébreux’ is een solo-cd van Chaplin, maar bevat de reciterende stemmen van Hans-Joachim Roedelius en zijn vrouw Chrtistine Martha. En dat doet me wederom denken aan Kluster, dat destijds zijn platen uitbracht op een christelijk platenlabel, in ruil voor het reciteren van religieuze teksten op de platen. Schnitzler - die de teksten voorlas - becommentarieerde dit later met ‘als je geen Duits verstaat, klink het beter.’

Ook de teksten op ‘Je suis le ténébreux’ klinken enigmatisch en duister. Chritopher Chaplin heeft zijn inspiratie gehaald uit de Steen van Bologna, ook bekend als Ælia Lælia Crispis. Het is een mysterieus grafschrift voor een koppel dat verwarring zaaide door te stellen dat ze man noch vrouw waren, noch dood noch levend, noch verwanten noch begraven in het sepultuur dat de steen draagt. Twee nummers op de cd dragen de namen van de twee veronderstelde overledenen: Lucius Agatho en Aelia Laela.

De twee andere nummers zijn gebaseerd op het gedicht ‘Les soupirs de la sainte et les cris de la fée’ van Claudia Shumann. De titel van het gedicht en van de cd komt dan weer van een beroemd gedicht van Gérard de Nerval: ‘El Desdichado’. Allemaal zware teksten die met elkaar in verband staan en die de reeds donkere muziek nog verder moeten verduisteren.

De composities bevatten heel veel verschillende klanken en instrumenten, en heel weinig structuur. Ze lijken voort te vloeien als een stroom die constant van gedaante verandert. Elektronische experimenten, strijkers, accordeon, percussie, zang, orkestrale geluiden en samples wisselen elkaar af en leverend een bevreemdend maar beklijvend geheel af. Een uiterst genietbaar orgie van klank, net zoals Kluster, maar dan veel gecompliceerder. Meer kan ik er niet over zeggen.

Christopher Chaplin

Een subjectieve selectie platen uit 2016

Valt er dan helemaal niets goed te zeggen over 2016? Toch wel. Als we even de oorlogen, de crisissen, de terreur, de vluchtelingenstroom, het toenemend racisme, de politieke zelfbediening, ziektes, overlijdens en vele andere negatieve zaken buiten beschouwing laten, en ons focussen op de muziek - het favoriete toevluchtsoord van dit magazine eigenlijk - dan bleek 2016 weer een bijzonder creatief jaar te zijn.

De muziekwereld is in crisis en we telden talrijke overleidens van grote muzikanten, maar anderzijds waren er nog nooit zoveel mogelijkheden om creatief te zijn. Mensen gebruiken die mogelijkheden ook, zelfs al valt er weinig geld mee te verdienen. Sommigen zullen zeggen dat er te veel uitkomt, dat ze door de bomen het bos niet meer zien, maar dat zult u niet van mij horen. Wel moet ik toegeven dat het zelfs voor de geharde muziekfan onmogelijk is om een totaaloverzicht te behouden van hetgeen allemaal uitkomt. En dus is een eindejaarslijstje noodgedwongen een hoogst subjectieve aangelegenheid, een persoonlijke keuze van alle goede dingen die ik gehoord heb.

In willekeurige volgorde zijn dit 14 platen die me getroffen hebben in 2016:

Ground Nero: Beyond EP

Nieuwkomer van het jaar. Goed, ik had in 2015 al vastgesteld dat deze groep potentieel had, maar deze pikzwarte plaat heeft me van mijn sokken geblazen, en doet dat bij elke luisterbeurt nog. In slechts vijf nummers. Hopelijk komen ze volgend jaar met meer werk opnieuw in mijn eindejaarslijstje voor.

Rome: The Hyperion Machine

Bij elke nieuwe plaat van het geweldige dark folk-project Rome heb ik steeds volgehouden dat ‘Flowers From Exile’ het uiteindelijke meesterwerk van de groep was. Met deze ‘The Hyperion Machine’ - duidelijk geïnspireerd door de vluchtelingencrisis - vrees ik dat dit niet meer eenduidig is. Een pareltje.

HK & les Saltimbanks: Rallumeurs d’étoilles

Onze tijd heeft nood aan mensen die weer durven dromen van een betere wereld. HK is daar één van, en hij weet zijn dromen in prachtige teksten uit te dragen. Een mooie mix ook van folk, wereldmuziek, reggae en hip hop. De wereld is om zeep, maar wij gaan er de strijd mee aan. Ik wou dat ik zo’n teksten kon schrijven…

Hedera helix: Pastiche

Wat een vreugde om een Nederlandstalige plaat in mijn lijstje te mogen zetten. Hedera helix heeft met ‘Pastiche een klasseplaat afgeleverd met absurde teksten die Marcel Vanthilt en Elvis Peeters het nakijken geven. Eentje om te koesteren. Hun optreden in het Knipperlicht in Zulte hoort eveneens tot de hoogtepunten van het jaar.

Mantus: Refugium

Ik vermoed dat deze groep bijna elk jaar in mijn eindejaarslijstje voorkomt. Ze brengen ook bijna elk jaar een uitstekende gothic-metal plaat uit. Gelooft u me als ik zeg dat deze nog beter is dan die van de afgelopen drie jaar?

The Arch: Fates

Voor haar dertigjarig bestaan levert The Arch zijn beste plaat ooit af. Ze blijven trouw aan hun basisrecept: dansbare beats en gitaren, maar daarbinnen durven ze alle kanten uitgaan. ‘Fates’ is dan ook een heerlijk gevarieerde plaat geworden die wat mij betreft nog even mag blijven nazinderen.

Samsas Traum: Poesie: Friedrichs Geschichte

Een prachtplaat over een verschrikkelijke geschiedenis: de zuiveringen van mentaal en fysisch gehandicapten in het Derde Rijk. Ernstig onderzocht en in teksten gegoten die de rillingen over je rug laten lopen. Ik vroeg me onlangs af waar de vernieuwing in de goth-sien zich bevindt. Klampen we ons niet te veel vast aan minimal wave en post punk, stromingen die terug naar vroeger grijpen? Wel, misschien bevindt de vernieuwing zich wel eerder op inhoudelijk vlak, bij groepen als Samsas Traum en ASP die teksten met literaire ambities neerkerven. Einstürzende Neubauten en Goethes Erben zijn hen voorgegaan, maar zij hebben het verder uitgewerkt, en hoe. Wie geen Duits verstaat is er aan voor de moeite, maar voor wie een inspanning wil doen zijn deze groepen een goudmijn.

ASP: Verfallen, Folge 2: Fassaden

Nog een scherpe pluim uit de Trisol-stal. ASP schenkte ons dit jaar het tweede deel van het ‘Verfallen’-tweeluik: ‘Fassaden’. Critici zullen zeggen dat hij minder experimenteel is dan het eerste deel, en dat klopt ook. Maar wat mij betreft horen de twee delen bij elkaar, zoals ook de twee platen van ‘The Wall’ bij elkaar horen. Bovenal is dit weer een goots staaltje vertelkunst van Alexander F. Spreng. Een horrorverhaal in de vorm van een dubbele cd, je moet het maar doen.

Opened Paradise: Buried In Rain

Klassieke gothic rock uit Griekenland. Omdat we regelmatig onze dosis gothic rock nodig hebben en deze van heel hoge kwaliteit is.

Christopher Chaplin: Je suis le ténébreux

Nog eens een ondoorgrondelijke experimentele cd, heerlijk mysterieus en verwarrend, maar tegelijkertijd zo minutieus goed gemaakt. Dit dwingt gewoon respect af.

Mildreda: Coward Philosophy

In 1996 bracht Mildreda de cassette ‘De laffe denker’ uit, dertig jaar later ‘Coward Philosophy’. En voor al wie van heerlijk agressieve electro houdt is deze plaat - helaas enkel digitaal verkrijgbaar - een ware aanrader.

Baby Fire: Gold

Baby Fire komt terug in een nieuwe samenstelling: een trio. De intensiteit van de sombere nummers van Dominique Van Cappellen-Waldock alias Diabolita blijft evenwel prachtig overeind.

En dan heb ik nog twee cd’s buiten categorie:

David Bowie: Blackstar

David Bowie is eigenlijk het overlijden van het jaar. Een onmiskenbaar genie die om zijn gehele oeuvre herdacht mag worden. Er waren veel hoogtepunten, een paar mindere platen, maar met ‘Blackstar’ heeft Bowie zeker in schoonheid afgesloten. Een beetje vreemd, een artiest die net voor zijn dood een plaat maakt over de dood, al deed Leonard Cohen ongeveer hetzelfde met 'You Want It Darker'. 'Blackstar' zag Bowie een laatste keer herrijzen als de grote vernieuwer die hij was en die hij zal blijven in de nagedachtenis van velen.

Gert: Ongepast vrolijk

Het is niet helemaal eerlijk om een cd op te nemen waar je zelf aan meegewerkt hebt, maar deze is ongetwijfeld één van mijn favoriete uitgaven van het jaar. Ik heb de nummers werkelijk zien groeien van schetsen op papier tot uitgewerkte nummers, heb gezien hoe teksten herwerkt werden, muzikale elementen toegevoegd werden, texturen veranderden… en ik kan alleen maar zeggen dat het resultaat fantastisch is. De sterke en geëngageerde teksten van Gert staan in het middelpunt, maar het geheel is om je vingers bij af te likken.

Kinderen der duisternis: Mono Inc. werkt samen met Tilo Wolff (Lacrimosa), Chris Harms (Lord of the Lost) en Joachim Witt

Mono Inc. heeft heus geen samenwerkingen met grote namen nodig om in Duitsland de hitlijsten de bestormen. Hun poppy gothic metal is er immens populair, en hun laatste drie cd's hebben alledrie de top 10 der meest verkochte cd's bij onze Teutoonse buren gehaald. Hun nieuwe cd 'Together till the End' - uit op 13 januari 2017 - zal ongetwijfeld even goed verkopen. De eerst single heet alvast 'Children of the Dark' en bevat gastzang van Tilo Wolff (Lacrimosa), Chris Harms (Lord of the Lost) en Joachim Witt (in de jaren 80 een held uit de Neue Deutsche Welle). 

Ground Nero: Onze songs gaan over zware thema’s: eenzaamheid, depressies, alcoholisme, burn-outs... kortom: problemen die voor vele mensen een enorme kwelling betekenen.

Ground Nero bestaat nog niet zo lang en heeft zonet zijn debuut-ep ‘Beyond’ uitgebracht. Een schot in de roos, mogen we wel zeggen, want de groep – die zich onbeschaamd in de traditie van jaren 80-grootheden als Killing Joke, Bauhaus, The Sisters of Mercy en vele anderen plaatst – mag binnenkort diverse podia onveilig maken en wordt op gespecialiseerde radioprogramma’s in binnen- en buitenland gespeeld. 

Gefeliciteerd met jullie debuut-ep. We vinden hem uitstekend. Hoe voelen jullie zich zelf bij de uitgave?

Van harte bedankt! Het is bovendien nog eens super fijn om dit van de kenners van het genre te mogen horen. Wij zijn uiteraard enorm blij dat onze EP binnen en ook vooral buiten de landsgrenzen zeer goed wordt ontvangen, want je kan dan nog zo overtuigd zijn van je werk, het moet toch altijd weer bij het publiek in de smaak vallen.

De reden waarom wij hem al zo vlug uitgebracht hebben heeft vooral te maken met het feit dat we hierdoor op talloze “dark wave/gothic”-zenders in Europa airplay konden krijgen en zo onmiddellijk ook de feedback van de luisteraars. Dus in die zin is dit voor ons een bevestiging van de richting die we willen uitgaan. Tegelijk is dit ook de motivatie om onze songs voor het komende album nog een heel stuk te optimaliseren.

Met de muziek die jullie maken zullen jullie zeker het verwijt of het compliment krijgen dat jullie erg jaren 80-geluid klinken. Hoe bewust is dat en hoe gaan jullie daarmee om?

Wij willen bewust authentiek 80-ies coldwave klinken, dat zit in ons DNA en dat willen we geenszins onder stoelen of banken steken. Integendeel, wij zijn er fier op. Elke generatie heeft haar stijlrichtingen, maar dat wil niet zeggen dat die daarom achterhaald zijn. Als dat zo zou zijn, dan hoeft Green Day ook geen punk en Metallica geen metal meer te spelen, om nog te zwijgen van blues, jazz, enz. die nog veel ouder zijn. En aan de mantra “het moet vernieuwend zijn” hebben we al helemaal geen boodschap, want dat is puur snobisme. Voor ons moet muziek gewoon goed zijn, punt. Het maakt niet uit welk genre. Op grote events als Sinner’s Day komen rond 7000 zwartjassen opdagen om naar de oude gloriebands te komen kijken. Ik neem aan dat ze er niets op tegen zouden hebben een nieuwe band te leren kennen die hun geliefde sound terug laat herleven.

De groep komt eigenlijk voort uit Von Durckheim - een referentie naar de nazistische zenboeddhist Karlfried von Durckheim? - waar gitarist Peter Smeets en bassist Peter Philtjens reeds in speelden. Vertel eens meer over die groep?

Toch niet. Het was Emile Durkheim, een Franse socioloog, psycholoog en filosoof, die o.a. bekend staat voor zijn onderzoek naar de zelfmoordaantallen in katholieke en protestantse middens, en dit in relatie tot de sociale controle hierin. Alleen Peter Smeets maakte deel uit van Von Durckheim, maar ook niet heel de tijd. Een van de meest bekende optredens van Von Durckheim was in 1983 in de Kwint in Zonhoven. Er waren toen 4 groepen die optraden: Von Durckheim, Siglo XX, O-Veux en Red Zebra. Later zijn er nog andere bezettingen binnen Von Durckheim geweest, en de stijl veranderde ook.

Voor Ground Nero hebben jullie een bijzondere zanger gerekruteerd: Gwijde de Eerste. Hij was in de jaren 80 zanger bij Portrait Bizarre. Hoe zijn jullie bij hem terechtgekomen?

Peter Smeets kende Portrait Bizarre vanuit het verleden, maar het was op aangeven van Peter Philtjens, onze bassist, dat hij toen op zoek is gegaan naar Gwijde, die op dat moment op non-actief stond wat muziek betrof. Bij onze eerste ontmoeting was het dan ook onmiddellijk raak. De stem van Gwijde, die we nog van Portrait Bizarre kenden, was onnoemelijk veel zwaarder geworden. Echt de stem die we eigenlijk zochten voor de Nero sound…en bovendien, het klikte onmiddellijk.

Een ander lid is onze eigenste Dark Entries-redacteur en radiopresentator Danny Quetin. Wij vragen ons nog steeds af wat hij bij jullie doet…

Danny was eigenlijk al bij Ground Nero betrokken vóórdat de band überhaupt bestond!

Peter Smeets was (en is) fan en trouwe luisteraar van zijn radioprogramma De Dag des Oordeels en had zijn zoektocht naar nieuwe bandleden voor zijn nieuwe Dark-Wave band op de FB-pagina van De Dag des Oordeels bekend gemaakt. Dus kan je eigenlijk zeggen, dat De Dag des Oordeels als meest bekende Dark-Wave en Post punk programma in België een heel belangrijke schakel was bij het ontstaan van Ground Nero.

Danny heeft ons dan ook van heel kortbij gevolgd en omdat hij heel erg in ons geloofde hebben we hem gevraagd om ons sound-management bij onze gigs en repetities over te nemen.

De hele ep is te beluisteren op YouTube, met vrij mooie visuele montages. Vanwaar deze opmerkelijke en erg lovenswaardige keuze?

Onze songs zijn voor een stuk autobiografisch en gaan over zware thema’s: eenzaamheid, depressies, alcoholisme, burn-outs, familiale drama’s, kortom problemen die voor vele mensen een enorme kwelling betekenen, mensen die hierin wegkwijnen. Wij willen met onze muziek die mensen bereiken en hen met de nodige empathie, als het ware, troosten. (H)erkenbaarheid is hier het trefwoord. Het is voor ons ook de essentie van de cold wave, niet zozeer het cosmetische: de zwarte kleding enz. Maar wel de empathie voor mensen die het moeilijk hebben in het leven. Door onze muziek en teksten willen we hun het gevoel geven dat ze niet alleen zijn. De beelden en sferen, die wij in onze video’s gebruiken moeten dit allemaal ondersteunen. De klanken en teksten moet samen met de beelden de juiste associaties oproepen, zodat de mensen achteraf hun hart weer voelen kloppen. Shiver & Shake.

Jullie verwijzen naar het Limburgse mijnverleden als verklaring voor de duisternis van jullie muziek. Weegt dat verleden nog zo zwaar op jullie?

Het is onze bakermat, en onder andere de vader van Peter Smeets heeft ooit nog in de mijn gewerkt. Er is ook de referentie naar het “gloomy” Manchester van die tijd, waar groepen als Joy Division vandaan kwamen. Het was een gelijkaardige sfeer van “uitzichtsloosheid” dat ons in de jaren 80 getekend heeft. Dat blijft in je hangen, en als je in die tijd begonnen bent met cold wave muziek te maken, dan raak je dat nooit meer kwijt. Het is voor iemand die geen “zwartjas” is heel moeilijk uit te leggen. Die cultuur, dat gevoel, die expressie, de empathie, de herkenning… Voor velen was dit slechts een modeverschijnsel verbonden aan een muziekstijl. Voor ons is dit veel meer…een way of life.

Jullie hebben de nieuwe ep al voorgesteld in Rijsel. Hoe is dat gegaan?

Het was een klein, intiem gebeuren, maar met een fantastisch, heel erg warm publiek, dat blijkbaar onze songs (tot onze verbazing) al kende en bijgevolg stevig meedanste.

We hebben wel wat soundprobleempjes gehad door de decibelmeters die in Frankrijk automatisch ingeschakeld worden, maar dat weten we nu ook weer voor de toekomst.

De toekomst, inderdaad. Hoe zien jullie die?

Dat is een heel goede vraag. Wij zijn ons ervan bewust, dat we ons in een niche bewegen. Wij zijn geen popband, die grote zalen in Belgie kunnen vullen. Bijgevolg moeten we ook buiten de landsgrenzen gaan, om ons doelpubliek te bereiken dat over heel de wereld verspreid is. Vandaar dat we ook heel blij zijn dat we o.a. door post punk / dark wave radio stations zoals “Die Seele” en Mick Mercer Radio Broadcast gedraaid worden. Ons doel is het om, uiteindelijk op de grote postpunk/Dark Wave en Gothic Rock podia te geraken: WGT, Mera Luna, Amphi, en wie weet misschien ooit ook Sinner’s Day.

Ground Nero

Opened Paradise: Buried In Rain

Uiterst productief is Opened Paradise niet geweest sinds de groep in 2003 het levenslicht zag, maar ze zijn een typisch voorbeeld van een groep die kwaliteit boven kwantiteit stelt. Hun laatste telg ‘Buried In Rain’ bevat opnieuw acht gothic rock nummers van de bovenste plank.

Opener ‘Leaving Dreamland’ geeft misschien een idee van waarom het zo traag gaat met de groep. De zin ‘count down from nine to five’ doet me vermoeden dat het nummer over de verschrikkingen van de werkweek gaat, het bekende fenomeen van de werkdag waarin je zit af te tellen tot je eindelijk terug naar huis mag. Maar het onderwerp is breder: het gaat over dromen die je niet kunt waarmaken.

Eigenlijk is dat het onderwerp van zowat de hele cd: het onderscheid tussen wat een mens van zijn leven wil maken en de realiteit die vaak hopeloos teleurstellend is. Een thema dat ondanks de grimmigheid ervan menig kunstenaar heeft beïnvloed. Het is ook een onderwerp met veel facetten, die in de loop van de cd aangesneden worden: liefde (Recreation), angst (Visions Through The Circle Of Chaos), geloof (We Burn The Sky, Upon The Vast Universe), het verschil tussen leugen en waarheid (Reverence) of algemene existentiële twijfels, zoals op het majestueuze In Flesh:

We dream of hope - we die in daylight

We speak the truth - wherever it hides

We lost the truth - the light to be found

We hold the seeds - to open the ground

Bij de vorige platen van Opened Paradise heb ik steeds The Fields Of The Nephilim als belangrijkste referentie gegeven. Er is niet echt een reden om daarop terug te komen, want deze cd ligt volledig in het verlengde van zijn voorgangers. En toch moet ik wat nuanceren. Het gitaarspel van hoofdcomponist Babis Nikou is sterk, melodisch en gevarieerd, en van zo’n grote klasse dat je hem moeilijk kunt verwijten een kopie van wie dan ook te zijn; en de toetsen van Alex Masmanidis brengen een sfeervolle toets die soms aan het psychedelische grenst.

Met ‘Buried In Rain’ heeft Opened Paradise opnieuw een zeer goede cd afgeleverd. Niet beter of slechter dan zijn voorgangers, want de groep staat voor constante kwaliteit, maar wel belangrijk om te bewijzen dat deze groep een vaste waarde zou moeten zijn bij liefhebbers van klassieke gothic rock.

Opened Paradise: Tides

Opened Paradise is de belangrijkste exponent van de gothic rock in Griekenland, en zou eigenlijk ver daarbuiten bekend moeten zijn. Zo goed zijn ze. Na een uiterst geslaagd debuut ‘Occult’ in 2006 duurde het tot 2010 vooraleer er een opvolger was, en dat was slechts een ep met vier nieuwe nummers. Op de cd-heruitgave die ik hier bespreek werden wel twee bonus nummers opgenomen.

Opener ‘Ximbalba’ - een woord dat erg lijkt op het begrip uit de Mayamythologie voor ‘plaats van angst’ of ‘rijk der schaduwen’ - gaat naadloos over in ‘Terra Incognita’. Het geheel doet denken aan The Fields of the Nephilim en vooral aan hun aaneenschakeling van nummers rond ‘For Her Light’ op hun meesterwerk Elizium.

Op ‘Omega’ mogen de spetterende gitaren van hoofdcomponist Babis de boventoon voeren, en we mogen hem gerust een magiër noemen die om de haverklap nieuwe en schitterende riffs uit zijn instrument tovert. Het titelnummer geeft toetsenist Alex nog eens de kans om te bewijzen dat hij zijn instrument fantastisch beheerst. Het is een erg kort atmosferisch stukje piano, aangevuld met orkestrale geluiden.

Op de oorspronkelijke vinyl-editie werden de 4 oorspronkelijke nummers ook vergezeld van een B-zijde met live-uitvoeringen van nummers uit hun debuut. U geniet er van een uitgestrekte versie van ‘Distant Walks Through Shifting Lights’, dat met zijn alternerende trage en snellere passages een hoogtepunt was uit ‘Occult’. De versies van ‘Hopes On Crystal’, ‘Deep Waters’ en ‘All Dreams Like Men’ bewijzen dat de groep zijn nummers prima live weet te vertolken, zonder de hulp van overdubs en andere studiotechnieken. Helaas is deze B-zijde enkel nog via Bandcamp beschikbaar om te beluisteren en te downloaden.

Dienen we trouwens te vermelden dat de cd gemixt werd door Artaud Seth van Garden of Delight en Merciful Nuns? Deze werd manifest meer als een bondgenoot dan enkel een geestesgenoot beschouwd, want onder de bonusnummers vinden we ‘Opened Paradise’, een nummer van Garden of Delight dat mogelijk de inspiratie was voor de naam van de groep. Het tweede bonusnummer ‘Blue Lights’ is dan weer een overschotje dat was blijven liggen uit de opnames van het debuut ‘Occult’.

Ik vind de Engelse teksten nog steeds wat stuntelig, met zinnen als ‘Raining tears from above’ of ‘It’s just the time that goes by makes me feel alive’. Zanger Perikles toont wederom dat hij van beeldspraak houdt, maar de Engelse taal niet volledig beheerst. Al hoeft dat u als luisteraar niet erg te storen, want Perikles zingt alsof zijn leven ervan afhangt, en dat is wat uiteindelijk telt… Hoewel ‘Tides’ slechts een ep is, en dus veel te snel voorbij, is deze erg aanbevelenswaardig.