ASP wil nog iets vragen

Een gek kan meer vragen stellen dan tien wijzen kunnen beantwoorden. Zelfs bij de heel wijze redactie van Dark Entries weten we niet wat we moeten aanvangen met de clip voor 'Abertausend Fragen' van ASP. Zullen we het erop houden dat de clip afkomstig is van de laatste cd van ASP: 'GeistErfahrer', die op zich een herwerking was van de 'GeistErfahrer-ep' uit 2012. Dat was toen een buitenbeentje in de 'Fremder'-cyclus waar ASP aan werkt, een vervolg op de zeer succesvolle cyclus van de Schwarze Schmetterling (zwarte vlinder), die de eerste vijf langspelers van de groep omvatte. ASP heeft de 'Fremder'cyclus onderproken om het geniale 'Verfallen'-tweeluik uit te brengen, maar... is nu aan het volwaardige derde deel bezig, na een onderbreking van meer dan drie jaar. U kunt de cd tegen de herfst van 2017 verwachten. 

ASP: Live... auf rauen Pfaden. Rar und pur + Best Of Rock

In 2014 had ASP het idee om de fans voor het 15-jarig jubileum van de groep eens goed te verwennen met een tournee waarin ze in tien Duitse steden telkens twee dagen zouden spelen. Op de ene avond werden de fans getrakteerd op een ‘Best Of’-optreden onder de naam ‘Best Of Rock’, de andere avond ging men iets intiemer te werk, met zelden gespeelde liedjes en semi-akoestische versies van bekendere nummers, onder de naam ‘Rar und pur’. Deze optredens vind je nu verzameld in een vierdubbele cd met prachtige lay-out.

Eigenlijk begon de tournee elke keer met het ‘Rar und pur’-optreden, en die vullen de eerste twee schijfjes van deze box. De cd steekt van wal met ‘De Profundis’, dat als titelnummer van het prachtige ‘Aus der Tiefe’ bezwaarlijk een zeldzaam nummer genoemd mag worden. Eigenlijk tel ik maar een paar zeldzame nummers: ‘Sara’ en het geweldige ‘Variété Obscur’ zijn obscure nummers die enkel de doorwinterde ASP-fans zullen kennen. De covers van ‘I Am The One’ (Danzig) en ‘Possesion’ (Sarha McLachlan) zijn uiteraard exclusief. ‘Me’ is misschien wereldberoemd om zijn video, maar wordt slechts zelden live gespeeld en krijgt hier een erg mooie behandeling.

Veel baanbrekender is de manier waarop alles gespeeld wordt. ‘Semi-akoestisch’ dus, wat in de praktijk betekent dat er akoestische gitaar op gebruikt wordt. Dat geeft zeer goede resultaten, onder meer op het reeds vermelde ‘Me’ of het fantastische ‘Demon love’. Ook de fifties rock’n’roll versie van ‘Finger weg! Finger!’ is vermeldenswaardig, al is het eerder lollig dan superieur aan het origineel. De herwerkte versies werpen hoe dan ook een nieuw licht op het oeuvre van ASP, dat na vijftien jaar reeds opvallend omvangrijk is.

De ‘Best Of Rock’-schijfjes betreden meer vertrouwd terrein. Harde gitaren, dreunende drums… Toch is er ook hier gewerkt aan de nummers, zodat er voldoende verrassingen en variaties in de set zitten. Die start met een medley van bijna een kwartier. Het is het startschot voor een heel resem hits die elkaar twee en half uur opvolgen. Hoewel je vanaf de eerste drumtonen beseft dat ‘Sing Child’ begonnen is, wordt de intro zo lang uitgesponnen dat je een echte adrenalinestoot krijgt als het nummer echt begint.

‘Und wir tantzten’ is zoals steeds een kippenvelmoment, des te meer dat Asp de zang bijna volledig aan het publiek overlaat. Ook de ‘Best Of Rock’ bevat trouwens een onbekend nummer. ‘Sündige Heiligen’ werd speciaal gespeeld voor het 15-jarig bestaan van de groep. Voorlopig vindt u het enkel op deze box.

Tussendoor onderhoudt Asp zijn publiek graag met zijn meningen over verschillende onderwerpen: over zijn werkverslaving, over misleidende dromen van roem, over zwarte vlinders, over het feit dat de industrie muziek enkel nog ziet als digitale ‘content', over televisiewedstrijden…

De box is misschien wat duurder, maar met 49 liedjes oftewel bijna 5 uur muziek kun je moeilijk zeggen dat je een kat in de zak koopt, zeker niet als het van uitmuntende kwaliteit is. In wezen is 40 euro zelfs niet zoveel in vergelijking met wat je ervoor terugkrijgt. Er staat al een nieuwe ‘Rar und pur’-tournee gepland in 2017, en deze box geeft me veel zin om daar een optreden van mee te pikken.

ASP

ASP: GeistErfahrer

Toen in 2012 de GeistErfahrer-ep verscheen, waren we al van mening dat deze ep te goed was om gewoon een tussendoortje te zijn. Zes magistrale nummers bevatte de ep, goed voor een totale speelduur van 38 minuten. Op zich had het al een volwaardige cd kunnen zijn, maar ASP dacht daar dus anders over.

De groep komt daar nu - zeer terecht - op terug, en tracht de fout goed te maken. Er worden twee extra nummers aan het schijfje toegevoegd om alle misverstanden uit de wereld te helpen. Verder vond de groep ook dat de nummers live-drums verdienden, daar waar de originele ep opgenomen was in een periode waarin ASP even geen drummer had. Dat hoefde niet per se voor mij, al geef ik wel toe dat ASP met Stefan Günther-Martens een behoorlijk talent achter de trommels heeft zitten.

Gelukkig maken ze niet de fout om de nummers grondig te herzien. Wat goed is moet gewoon goed blijven. Nummers als ‘GeistErfahrer’, ‘In Sack und Asche’, ‘ÜberHärte’ en ‘Carpe Noctem’ blijven gewoon monumentaal klinken, en ik hoor amper verschillen met de originelen van vier jaar geleden.

Wat dan met de nieuwe nummers? Wel, ‘Strom’ is een bombastische hymne met een ijzersterke, politiek beladen tekst. We spreken over de stroom van mensen die zich verzetten tegen de smalle waterbanen, grenzen, oevers en molens waardoor men hen probeert te laten vloeien. Het is misschien wat in contradictie met het titelnummer - GeistErfahrer of Spookrijder - dat net gaat over het tegen de stroom ingaan van het individu, maar het stimuleert net daardoor verschillende interpretaties en gedachten.

In ‘Abertausend Fragen’ ontpopt Asp zich tot de gek die meer vragen kan stellen dan 100 wijzen kunnen beantwoorden. De twee nieuwelingen zijn majestueuze en diepgaande nummers die het plaatje compleet maken. Een volwaardige plaat die nog steeds geen enkel zwak moment kent.

De afgelopen tijd waren we sterk onder de indruk van het Verfallen-tweeluik van ASP, waarin het verhaal van Paul verteld werd, een oorlogsveteraan die zich laat meeslepen in een horrorverhaal van mensenoffers in een oud hotel. Grote kunst was het, waarin Asp zijn talent als verteller en tekstschrijver nogmaals bewees. Maar het was en het voelde ook aan als zuivere fictie, niet iets waar je je als luisteraar volledig in kan inleven.

Misschien bleven we wel hunkeren naar de meer existentiële ASP, de ASP van de Schwarze Schmetterling, de ASP die vertelt over de innerlijke tweestrijd tussen goed en kwaad, de strijd tussen constructie en destructie, het gevecht om anders te mogen zijn in een maatschappij die je bombardeert met stereotypen en vooroordelen, het gevecht om kwetsbaar te mogen zijn in een wereld die steeds sneller en harder draait, en dan nog in de verkeerde richting.

Dat is de ASP die we terugvinden op deze cd. ‘Als alles sterft, dan sterft uiteindelijk ook je angst.’ Deze afsluiter snijdt nog steeds door merg en been. Yep, daarom houden we van ASP.

ASP: Verfallen. Folge 2: Fassaden

Na de uitgave van het eerste deel van het Verfallen-tweeluik werd ons beloofd dat het vervolg er snel zou komen. En inderdaad, zes maanden na het eerste luik ‘Astoria’ zijn we in het bezit van opvolger ‘Fassaden’. Het gaat hier om het tweede deel van een samenwerking tussen ASP en de Duitse succesauteur Kai Meyer. Asp - oftewel Alexander Spreng, het meesterbrein achter de groep ASP - en Kay Meyer zijn bevriend sinds Asp in 2005 een exemplaar van het schitterende ‘Aus der Tiefe’ naar Meyer opstuurde om hem te bedanken voor de inspiratie die deze laatste met zijn boeken betekende.

Sindsdien werden al meermaals samen lezingen gegeven, en uiteindelijk stelde Meyer een echte creatieve samenwerking voor. Hij zou een kortverhaal schrijven waarop Asp zich zou kunnen baseren voor een nieuwe cd. Intussen heb ik het oorspronkelijke kortverhaal van Meyer kunnen lezen en kan ik u verklappen dat er een wereld van verschil is tussen dit verhaal en de dubbele concept-cd die ASP ervan gemaakt heeft.

In het verhaal van Meyer gaan twee antifa-activisten in het hotel schuilen voor de rellen die in alle hevigheid op straat plaats vinden. Ze worden er geconfronteerd met een mensverslindend collectief waaraan ze ook ten prooi vallen. Het verhaal dat ASP op basis hiervan gemaakt heeft, verschilt op heel wat punten. Het oord - het leegstaande hotel ‘Astoria’ naast het station van Leizpig - en de mensenoffers blijven, maar al de rest wordt verwerkt in een verhaal dat ik eigenlijk interessanter vind dan het origineel.

Hoofdpersonages zijn Paul - een veteraan uit de Eerste Wereldoorlog - en het hotel Astoria, dat het object is van de liefde en devotie van Paul. En dan is er nog Loreley, de knappe danseres die het eerste dodelijk slachtoffer werd van Paul in het eerste deel. Loreley blijft blijkbaar in het hoofd van Paul spoken, en Paul vroeg zich aan het einde van het eerste deel af of hij niet te ver gegaan was…

De cd vangt aan met een overzicht van wat voorafging. Een hele resem knipoogjes naar vroeger werk van de groep - die wellicht enkel voor ASP-exegeten als ik te vatten zijn - in ‘Fortzetzung folgt… 2’ (een reprise van het nummer dat het eerste deel afsloot), en een mooie stand van zaken voor wie het eerste deel nog niet bezit in ‘Unwesentreiben’.

Gedurende de cd blijft Paul verder mensenoffers brengen, terwijl hij zijn liefde voor Astoria steeds opnieuw bevestigt (‘OdeM’, ‘Zwischentöne: Höhepunkt’). De twijfels blijven evenwel aan hem knagen (‘Hinter den Flammen’ en ‘Zwischentöne: Abfall’).

Pas vanaf ‘Ich lösche dein Licht’ - dat in twee delen opgesplitst wordt en dus meer dan 10 minuten duurt - wordt het duidelijk dat Paul wil ontsnappen, ‘want als ik verdere offers breng, zal ik in mijn eigen vlees snijden’. Paul heeft door dat hij niet voor Astoria gemaakt is en dooft het licht in de oven. Het is het begin van het einde. Paul worstelt nog met het afbreken van de relatie, maar in ‘SouveniReprise’ - het vervolg op het nummer ‘Souvenir’ uit het eerste deel - komt ook naar voor dat hij dacht dat Astoria ‘haar’ was. Wie is ‘haar’? De knappe danseres ‘Loreley’, het eerste offer dat Paul aan Astoria gaf? het wordt niet zo expliciet gezegd, maar het is het enige denkbare antwoord.

Doorheen het verhaal hoor je ook verschillende historische verwijzingen. De opkomst van het nazisme (‘Unwesentreiben’), de bouw van de muur (‘Zwischentöne Abfall’), de val van de muur (‘SouvenirReprise’), de komst van migranten… Na de ‘Wende’ loopt het verhaal af. Daarmee heeft het verhaal de hele levensduur van het hotel overlopen, dat in 1915 geopend werd en in 1997 sloot. Het gebouw staat nog steeds leeg, maar er is hoop dat er binnenkort een nieuw hotel en congrescentrum in het gebouw geopend wordt.

Wij waren dol op het eerste deel omdat het muzikaal zo verscheiden was, maar blijkbaar hadden sommige mensen er net om die reden moeite mee. Ze zijn nu opgelucht omdat er meer rockers op deze opvolger staan. Dat is zo, maar eveneens is dit schijfje even verscheiden is als het eerste deel. We horen hier rock, metal, folk, elektronische programmatie, ballades op piano, georkestreerde passages, bouzouki, doedelzak, viool, concertina en uiteraard gothic rock.

Het ‘Astoria’-tweeluik is een uiterst geslaagde concept-cd. Mogen we zeggen dat ASP hiermee zijn eigen ‘The Wall’ afgeleverd heeft? De vergelijking mag gemaakt worden. Beide platen hebben een uitgewerkt verhaal, uitstekende teksten, gevarieerde muziek en blijven boeien tot het einde. Dat is een prestatie die niet voor velen weggelegd is.

Ik zie evenwel een verschil: de teksten van ‘The Wall’ staan meer open voor verschillende interpretaties, waardoor mensen ze meer kunnen toepassen op hun eigen leven. Dat is minder het geval met het verhaal van Paul die verliefd wordt op een hotel en daarvoor mensenoffers brengt. Maar ASP noemt zijn muziekstijl niet voor niets Gothic Novel Rock. Fantasie speelt een belangrijke rol in zijn verhalen. Deze cd is - geheel zoals de ambities van ASP - buitengewoon fantasierijk… en buitengewoon fantastisch!

Lees onze recensie van het eerste deel van Astoria: Verfallen

Spielbann: In Gedenken

Spielbann is de nieuwe aanwinst van het Duitse Trisol-label. Een label dat met groepen als Project Pitchfork, Mantus, Rome, ASP en Samsas Traum behoorlijk wat talent in huis heeft. Ze mikken op kwaliteit, en zijn zeer karig met het aanvaarden van nieuwe groepen. In feite is Spielbann zelfs de eerste nieuwe groep in zeven jaar tijd bij Trisol.

Spielbann kwam aan de voorgrond toen ASP een grote wedstrijd uitschreef om het voorprogramma van hun tournee te spelen in 2013. Oorspronkelijk was het de bedoeling om één groep te boeken, maar er waren zoveel aanvragen dat Asp 19 groepen de kans heeft gegeven om voor hem te openen gedurende de tournee. Spielbann was daar één van, en was duidelijk het favorietje van Asp, die hen onder de vleugels genomen heeft.

Niet erg verwonderlijk, want ze klinken ook heel hard als ASP. Met inbegrip van de kwaliteit, uiteraard. Grootste verschil is dat Spielbann het met duo aan de zang doet. Seb Storm klinkt zanggewijs opnieuw heel erg als Asp, maar zangeres Nic Frost doet er een ferme dosis romantiek bij.

Dat deze cd heel erg als ASP klinkt, hoeft niet te verwonderen. Want de meester heeft zich behoorlijk ingelaten met het maken van deze cd. Bijna de helft van de teksten stammen uit de veer van Asp, en velen zijn tot stand gekomen in een samenwerking tussen Asp en bassist Spyke Sinister. Het grootste deel van de nummers zijn samen met Asp gecomponeerd.

Komen er nog bij: een mooi thematisch concept rond mensen die tot zelfmoord gedreven worden door kwellende geesten, prachtige artwork door Timo Würz, en twee nummers waarop Asp zelf meezingt. Het resultaat is een uitstekende cd, al zal de groep op termijn onder de vleugels van de meester moeten komen en zelf leren vliegen. We zijn alvast benieuwd. Intussen genieten we met volle teugen van dit debuut. Wie vindt dat ASP - ondanks zijn productiviteit - onvoldoende cd’s uitbrengt, moet zich ‘In Gedenken’ zeker aanschaffen.

Spielbann

Tweede clip uit ASP-meesterwerk 'Verfallen I: Astoria'

Met 'Verfallen, folge I: Astoria' heeft ASP - alweer - voor een uitstekende plaat gezorgd. Het is niet zomaar een plaat, maar - zoals bij ASP gebruikelijk is - een conceptplaat met een heel verhaal achter. Paul is een veteraan uit de Eerste Wereldoorlog die in het hotel Astoria aan de slag gaat. Hij en het hotel hebben een innige band, en gaandeweg begint hij voor het hotel souvenirs te verzamelen van de gasten die er logeren, in de vorm van een vinger of een teen. Doch de eisen van het hotel worden steeds erger, en uiteindelijk vermoordt Paul de mooie danseres Loreley. Daar eindigt het eerste deel van het tweedelig verhaal. En aangezien deel 1 zo goed was, hunkeren we al naar deel 2. De groep heeft beloofd dat dat er snel zou aankomen, en ze verwachten in het voorjaar van 2016 klaar te zijn met de nieuwe cd, die 'Fassaden' zal heten. In afwachting geven ze ons nog een nieuwe clip uit deel 1: 'Dro(eh)nen aus dem rostigen Kellerherzen', een nummer dat aardig richting doommetal neigt. 

ASP

ASP: Verfallen. Folge 1: Astoria

Leipzig, 1919. Paul - een veteraan uit de eerste wereldoorlog - komt aan uit Berlijn. Als hij uitstapt ziet hij het Hotel Astoria, een gloednieuw luxehotel dat zich vlak naast het Haubtbahnhof bevindt (de Leipzig-gangers onder ons kennen het indrukwekkende gebouw vast). Hij vindt een baan in het hotel, en dan ontvouwt zich een verhaal dat een mix is van fantasie, horror en een liefdesverhaal. Om Astoria te behagen berooft Paul gasten van bepaalde lichaamsdelen. Astoria eist echter steeds meer - mensenoffers - en Paul begint te beseffen aan welke waanzin hij deelneemt. Hij is echter in de ban van Astoria en de danseres die Hannelore heet, maar zich Loreley laat noemen, moet eraan geloven.

Dat zijn de grote lijnen van het eerste deel van 'Verfallen' (verliefd), gebaseerd op een kortverhaal van de Duitse succesauteur Kai Meyer. Het verhaal zal worden vervolgd… in deel twee van ‘Verfallen’, dat de naam 'Fassaden' zal krijgen. En er wordt beloofd dat het tweede deel snel zal volgen. En dat is nodigen, want na het beluisteren van het - uitstekende! - eerste deel, zitten we te popelen om meer.

De band tussen ASP en de Duitse succesauteur Kai Meyer begon in 2005. Spreng had de gewoonte om vijf exemplaren van elke nieuwe cd te sturen naar mensen die hem beïnvloed hadden bij het maken van de plaat. En zo ontving Meyer een exemplaar van het uitstekende ‘Aus der tiefe’ met wat uitleg van Spreng. Tot zijn eigen verbazing kreeg Spreng een antwoord van Meyer: “Teksten uit de gothic-scène brengen me zelden aan het lachen. Of om de verkeerde redenen. En dan kom jij en maakt me met één zin tot fan: ‘Een storm waait uit de hellekloven, en wel uit narratieve gronden...’ (Ein Sturm weht aus den Höllenschlünden, wohl aus narrativen Gründen...) Charme en dilemma van een gans muziekgenre met vier woorden op punt gesteld. Bravo!”

Het werd het begin van een hechte vriendschap tussen de twee kunstenaars. De twee ontmoetten elkaar regelmatig en gaven al meermaals gemeenschappelijke lezingen. Het idee om samen te werken bestond al jaren, maar toen Meyer met het voorstel kwam om een exclusief verhaal te schrijven, dat dan door ASP muzikaal vertoond zou worden, besloten de heren dat ze niet langer moesten wachten. Meyer schreef het kortverhaal ‘Das Fleish der Vielen’ en Asp bewerkte het muzikaal (waarbij hij zichzelf grote vrijheden gunde om het verhaal op geheel eigen wijze te interpreteren). Het 'Fremder'-cyclus waar ASP moemnteel aan werkt werd even aan de kant geschoven, maar die draad wordt later terug opgepikt.

Muzikaal is dit een feest in verscheidenheid. ‘Himmel und Hölle’ is een klassieke ASP-rocker, maar met ‘Mach’s gut, Berlin’ krijgen we een uitgestrekt nummer dat begint als een pianoballade, evolueert in een rocknummer en eindigt als een sfeervolle geluidscollage. ‘Ich nenne mich Paul’ brengt de eerste folk-invloeden binnen, met viool, accordeon en voortstuwende drums. ‘Baukörper’ boogt dan weer op rustige akoestische gitaren. ‘Lift’ is zowaar tango, met opnieuw viool en een prachtige melodie. In ‘Blank’ draagt Alexander een lange tekst op, met atmosferische (gitaar)geluiden op de achtergrond. De begeleiding bij ‘Droehnen aus dem rostigen Kellerherzen’ klinkt bijna als doommetal, terwijl ‘Alles, nur das nicht’ een prachtige ballade is die zich over meer dan tien minuten uitstrekt. ‘Loreley’ is even lang, en blinkt uit in prachtige orkestraties. ‘Forsetzung folgt’ - oftewel ‘wordt vervolgd’ is alweer een mooie rocker die ons uitnodigt om te wachten op het vervolg.

De muzikale verscheidenheid en het gebruik van (voor ASP) ongebruikelijke genres heeft ook tot doel de sfeer uit het interbellum op te roepen, al worden de invloeden uit chanson, Gassenhauer en tango wel verpakt in het typische ASP-geluid. Hoogtepunten opnoemen heeft weinig zin, want elk nummer hier is een nieuw hoogtepunt. Elk nummer verrast. De cd bevat zowaar twee boekjes met alle teksten en prachtige illustraties door Joachim Luetke die de sfeer helpen scheppen om optimaal van dit werk te genieten. Wie de ‘Limited Novel Edition’ koopt krijgt er het kortverhaal van Kai Meyer - enige kennis van de taal van Goethe strekt hierbij tot aanbeveling - en een bonus-cd bij met de lezing die Meyer en Asp deden op het M'era Luna festival van 2013.

De beste ASP-cd aller tijden? Ik wil het niet met zekerheid zeggen, maar het heeft er iets van weg. Uiteraard vond ik ‘Aus der Tiefe’ uit de cyclus van de ‘Schwarze Schmetterling’ (zwarte vlinder) reeds een meesterwerk, en was ik erg onder de indruk van ‘Zaubererbruder’, de dubbel-cd herwerking van het verhaal van de Meester van de zwarte toren. Sinds de nieuwe ‘Fremder’-cyclus bezig is, ben ik vooral weg van de ‘GeistErfahrer’-ep, ook al stonden er slechts zes nummers op. ‘Verfallen, Folge 1: Astoria’ lijkt alle geniale aspecten uit de voorgaande platen te bundelen in één ijzersterke plaat. Voor wie al van ASP houdt is dit een absolute aanbeveling, en voor wie deze uitzonderlijke artiest wil leren kennen is het uitstekend aanvangspunt. We kunnen alleen maar hopen dat deel twee even goed zal zijn als dit eerste deel.

ASP

ASP zet kortverhaal van Kai Meyer op muziek

Het begon allemaal toen Alexander Spreng - ook bekend als ASP - een packet stuurde naar de Duitse succesauteur Kai Meyer. Spreng had er een gewoonte van gemaakt om vijf exemplaren van elke nieuwe cd te sturen naar mensen die hem beïnvloed hadden bij het maken van de plaat. En zo ontving Meyer een exemplaar van 'Aus der tiefe' - naar mijn mening de beste ASP-cd - met wat uitleg van Spreng. Tot zijn eigen verbazing kreeg Spreng een antwoord van Meyer: "Teksten uit de gothic-scène brengen me zelden aan het lachen. Of om de verkeerde redenen. En dan kom jij en maakt me met één zin tot fan: 'Een storm waait uit de hellekloven, en wel uit narratieve gronden...' (Ein Sturm weht aus den Höllenschlünden, wohl aus narrativen Gründen...) Charme en dillema van een gans muziekgenre met vier woorden op punt gesteld. Bravo!" Het werd het begin van een hechte vriendschap tussen de twee kunstenaars. De twee gaven al meermaals gemeenschappelijke lezingen. Maar nu heeft ASP ook een kortverhaal van Meyer gebruikt als inspiratie voor een nieuwe cyclus: de 'Verfallen'-cyclus. Deze zal slechts uit twee afleveringen bestaan, en het eerste deel - Astoria - komt op 16 oktober uit. Veel weten we nog niet, maar het verhaal zou zich afspelen in het vervallen hotel Astoria in Leipzig, en de muziek zou elementen uit drone doom, chanson, klassieke filmmuziek en zowaar tango bevatten.

En de Fremder-cyclus dan, die nog maar aan twee en een halve afleveringen zat (de fantastische ep GeisErfahrer tellen we slecht als een halfje)? Die wordt na dit zijproject verdergezet. ASP's inspiratie dreigt nog niet droog te vallen.

ASP

ASP: Per Aspera Ad Aspera

In 2008 kwam de ASP-compilatie Horror Vacui uit. Het was een dubbelaar met nummers uit de volledige cyclus van de zwarte vlinder, die in totaal 5 cd’s in beslag had genomen (waaronder één dubbelaar). Horror Vacui betekende de definitieve doorbraak van ASP in Duitsland, de ultieme bevestiging dat de groep tot de crème van de Duitse gothic-scene behoort.

Ik hoor zelf bij de mensen die door Horror Vacui overtuigd werden. Er was de muziek en die was zeer sterk, maar er was ook het literaire concept die het allemaal nog een andere dimensie gaf. De minzame en eenzame Asp die zich van de wereld teruggetrokken heeft in de zwarte toren en daar gekweld wordt door de zwarte vlinder, die het slechte in de mens personifieert. Het wordt nooit helemaal duidelijk of Asp en de zwarte vlinder twee onderscheiden personages zijn, of twee facetten van de hoofdpersoon. En zo was de zwarte vlinder een buitengewoon concept dat op 5 cd’s de eeuwige strijd tussen goed en kwaad op hoogstaande dichterlijke wijze verhaalt.

Ik vind het betreurenswaardig dat Horror Vacui vandaag niet meer beschikbaar is. Het is natuurlijk een bewuste strategie van platenlabel Trisol, dat wil dat u hun compilaties meteen en voor de volle prijs koopt. Om de (angstige) leemte in te vullen is er nu deze Per Aspera Ad Aspera, opnieuw een overvolle dubbel-cd met de talloze hits van ASP.

Op deze compilatie hebt u natuurlijk ook recht op nummers van de uitgaven die sinds Horror Vacui verschenen zijn. Daar zit het prachtige ‘Zaubererbruder’ bij, een dubbel-cd geïnspireerd op de Sorbische sage van De meester van de zwarte molen, en waarop prominente folkinvloeden te horen waren. En dan zijn er de eerste drie uitgaven in de huidige Fremd-cyclus, waarvan ik vooral de GeistErfahrer-ep absoluut aanbevelenswaardig vind.

Deze keer heeft ASP ervan afgezien om exclusieve nummers of heropnames op de cd te zetten. Nu ja, je zal wel live-versies of alternatieve versies van sommige nummers vinden. Maar alles op deze dubbelaar is reeds op cd verschenen, zodat u als ASP-verzamelaar in feite geen reden hebt om deze cd in huis te halen. Of toch? Ja hoor, er bestaat nog een deluxe driedubbele versie - enkel via de website van de groep beschikbaar - waarvan de derde schijf een paar exclusiviteiten, remixen en live-versies bevat die u nog niet gehoord hebt.

Uiteraard kan men zich steeds afvragen waarom dit of dat nummer niet op de cd staat, maar je kan niet ontkennen dat elk nummer dat op deze cd prijkt goed is, dat het de grootste hits bevat (Ich will brennen, Biotopia, Werben, Me, Denn ich bist der Meister…), dat deze dubbelaar overvol is, en eigenlijk zelfs dat ASP zo goed is dat je best hun volledige oeuvre in huis hebt. Wie weet is deze compilatie voor u het beginpunt voor de boeiende reis door het werk van dit uitzonderlijk project, zoals Horror Vacui dat een paar jaar geleden voor mij was.

PS: ASP zal op zondag 16 mei spelen op het uit de as herrezen Eurorock-festival. Wees erbij!

ASP

Nieuwe compilatie van ASP op komst

ASP is sinds jaar en dag één van de belangrijkste Duitse gothic groepen. Veel van dat succes hebben ze te danken aan de cyclus van de 'Schwarze Schmetterling' (zwarte vlinder), een prachtig concept dat over vijf CD's uitgespreid wordt en waarin het hoofdpersonage Asp, die het beste voorheeft met de wereld maar afgezonderd leeft in een donkere toren, het opneemt tegen de zwarte vlinder, die het (zelf)destructieve in de mens gestalte geeft. Of Asp en de zwarte vlinder twee te onderscheiden personages zijn dan wel twee aspecten van één persoon wordt nooit volledig duidelijk gemaakt.

 

De compilatie 'Horror Vacui' uit 2008 verzamelde het beste uit die cyclus en betekende de definitieve doorbraak van de groep. Maar sindsdien is er veel gebeurd: de prachtige dubbel-CD 'Zaubererbruder', gebaseerd op het kinderverhaal 'De meester van de zwarte molen' (Krabat) en de nieuwe 'Fremd'-cyclus, waarin ondertussen al drie CD's verschenen zijn. Bovendien is 'Horror Vacui' al lang uitverkocht (en als u het mij vraagt is dat een bewuste strategie van Trisol om dergelijke compilaties slechts in een beperkte oplage op de markt te brengen). Dus werd het tijd voor een nieuw overzicht, en die zal 'Per Aspera Ad Aspera' heten.

 

Alexander Spreng (Asp) ging op zijn website in op de strategie van groepen om op compilaties één of twee onuitgegeven nummers te plaatsen om ook de die-hard fans tot het kopen van de CD aan te zetten, en erkent de dubbelzinnigheid hiervan. Daarom doet ASP er weer een schepje bovenop. Er komt een standaard dubbel-CD-versie die in de winkel verkrijgbaar zal zijn en de beste nummers in hun originele versie zal verzamelen, en er komt een exclusieve versie van drie CD's met een hoop bonusmateriaal die enkel via de website van ASP verkrijgbaar zal zijn. Hoe dan ook blijft het wachten tot oktober vooraleer u de CD zal kunnen bemachtigen.

ASP

ASP: Die GeistErfahrer-ep

Deze spookrijder-ep mag op het eerste zicht een tussendoortje lijken in afwachting van het tweede luik van de Fremd-cyclus, in werkelijkheid is het een opdoffer geworden dat zelfs het eerste deel overtreft. Toch draagt de cd de ondertitel ‘Teil 1.1’ omdat de cd niet handelt om het grotere thema en verhaal van de cyclus, maar om 6 nummers die op zich staan.

Ook al heeft deze cd geen verhaal, dan toch een thematiek: dat van het individu dat weigert om zich te schikken naar een zielloze samenleving. Dit thema wordt prachtig afgebeeld in een afbeelding op de hoes, waarop grootse massa’s een helling opklimmen om van de klif te vallen. Slechts één enkeling gaat tegen de stroom in.

Al van het titelnummer gaat de cd volle vaart tegen de richting in. De titel - GeistErfarhrer - is een woordspeling waarbij het hoofdpersonage op het einde ook ‘Geest’ kan ervaren. ‘In Sack und Asche’ is een melancholische pianoballade met een beklijvende melodie. En een tekst die Asps lyrische talent nog onderstreept. ‘ÜberHärte’ stelt de vraag of we ons moeten verharden tot we van graniet zijn, terwijl ‘Carpe Noctem’ de nuttelozen van de dag een waardig alternatief tracht te bieden. ‘Weichen(t)stellung’ mag voor een deel op dezelfde riff gebaseerd zijn als het titelnummer, een ‘reprise’ is een groot woord. In feite is dit een nieuw nummer dat dieper ingaat op het thema. En ‘Danach’ is een grandiose apotheose die een schitterende cd afsluit.

De recente personeelswissels lijken nu goed verteerd. Deze nieuwe groep rockt dat de vonken eraf vliegen. Luttz Demmler heeft als producer uitstekend werk verricht en gitaarwonder Sören Jordan kan deze keer zijn talent volledig ontplooien. Met slechts zes nummers is dit een relatief korte cd, maar er staat geen enkel nummer op dat maar half goed is. Op de gelimiteerde editie vind je nog zes extra nummers: live-versies van vroegere ASP-nummers waarop violiste Ally The Fiddle meespeelt.

Misschien is dit geen concept-cd, maar het is toch een cd waarmee je in de koude winterdagen onder de lakens wil kruipen om het tot in de kleinste letters te ontcijferen.

www.aspswelten.de

ASP & Chamber (l'orchestre de chambre noir): Once In A Lifetime

Je komt niet zo vaak een cd tegen waarvan je bij de eerste noten al weet dat die geniaal zal zijn. Once In A Lifetime is een heruitgave die deel uitmaakt van de reeks ‘verscholen archieven’ van ASP. In 2006 begon ASP een samenwerking met Chamber (l’ochestre de chambre noir) die uitmondde in de Humility-ep – dat één van deze dagen eveneens opnieuw zou moeten verschijnen – en in een gezamenlijke tournee.

De tournee was niet opgevat als een klassieke affiche met een voorprogramma en een hoofdact. De twee groepen zouden samen optreden en afwisselend elkaars nummers interpreteren in nieuwe uitvoeringen. Vooral de ASP-nummers werden grondig herzien in akoestische versies. Van de tournee verscheen een vierdelige cd-box, die ondertussen niet meer beschikbaar is en waarvan je hier de eerste twee cd’s terugvindt.

Een aantal nummers zal je enkel hier vinden in de live-versie, of op de Humility-ep in de studioversie. Once in a lifetime kenden we ook al van de Horror Vacui-compilatie, al vroeg je je af wat dit folknummer daar zo eenzaam en alleen zat te doen. The Paperhearted Ghost is een bewijs van het literaire genie van Alexander Spreng. In onberispelijk metrum en rijmschema ontplooit zich het verhaal van een man die machteloos ten prooi valt aan een manipulatief vrouwwezen. Elke strofe eindigt met ‘My heart made of paper and you’ve been playing with fire’, om dan tot de pointe te komen: ‘Now you know my name as my story’s exposed. Now you know why they call me the paper-hearted ghost’.

Daarnaast krijg je prachtige akoestische versies van klassiekers als Demon Love, Und wir tanzten, Die Ballade von der Erweckung, Sing Child, Ich will brennen… Wie exact de arrangementen gemaakt heeft weet ik niet, maar hij of zij is erin geslaagd om van naar metal neigende gothrock fantastische versies met strijkers en folkgitaren te maken.

Uiteraard worden de nummers van ASP afgewisseld met die van Chamber. Aangezien Chamber van nature in een folk-met-strijkers-bezetting speelt, verschillen de live-versies minder van de oorspronkelijke. Maar toch is dit eveneens de moeite waard, want je krijgt een ware ‘best of live’: A Dead Man’s Song, Torn, The Truth About Snow-White, A Tale Of Real Love, Silence, Toscana, Hometown…

Het is moeilijk te geloven dat de opnames moeilijk verliepen en dat deze cd enkel mits technische ingrepen kon uitkomen, want als je dit hoort denk je echt dat je bij het optreden had willen zijn. Het succesvolle project was voor ASP alleszins de inspiratie om later ‘Zaubererbruder’ op te nemen, een succesvolle dubbel-cd die gebaseerd is op de kinderroman De meester van de zwarte molen, en meer recent de folk-incarnatie ‘ASPs von Zaubererbrudern’ op te zetten om live op te treden.

Opnieuw wordt bewezen dat ASP staat voor kwaliteit, hoge kwaliteit. Het is maar dat Kurt me op het hart gedrukt heeft dat hij nog nóóit een 10 heeft gegeven, want eigenlijk zegt mijn hart: 10/10!

www.aspswelten.de

ASP: Eisige Wirklichkeit

13 nummers. Zoveel staan er op de nieuwe single van ASP. Goed voor 74 minuten muziek. Dat men dit nog een ‘single’ durft noemen! Ik herinner me dat het ooit een zaak van staatsbelang was in Nederland om te weten of er vier dan wel vijf nummers op een single mochten staan.

Dat we de laatste cd van ASP – Fremd, het eerste volume van de nieuwe Fremder-Zyklus – heel goed vonden, had u als trouwe lezer van Dark Entries natuurlijk al gelezen. Asp had er het lumineuze idee op nagehouden om zijn fans te consulteren over wat de volgende single uit dit werk mocht zijn. Een mooi voorbeeld van interactie met het publiek, en tegelijkertijd een goede maner om zich te verzekeren dat al deze betrokken mensen uw werk ook zullen kopen.

Zelf vond ik de uitkomst van de online raadpleging erg voor de hand liggend. Het werd het nummer met het hoogste dansvloerpotentieel: Eisige Wirklichkeit. Zoals gebruikelijk bij een single krijg je verschillende versies van het nummer te horen. 4 in totaal. Ook Rücken an Rücken krijgt dezelfde behandeling toegemeten, wat doet vermoeden dat de groep dit als de andere grote kanshebber voor de single beschouwde. Niet onterecht: Eisige Wirklichkeit kreeg 436 stemmen, Rücken an Rücken 281 en FremdkörPerson, erstens – dat op deze cd slechts twee keer voorkomt – 181 stemmen.

En toch zijn de versies gevarieerd genoeg om niet te vervelen. We vermelden hier even de Horror-score version van Eisige Wirklichkeit en de Stripped down piano version van Rücken an Rücken om ons punt te maken. Het enige nummer dat niet op Fremd staat is Bald Anders, Nun anders version, dat een andere versie is van het nummer van Ougenweide dat ASP al op hun vorige single Wechselbalg ten gehore brachten.

De laatste vijf nummers bestaan uit live-versies van niet minder dan de helft van de laatste cd. Alsof dat niet genoeg is bestaat er een gelimiteerde editie met een dvd van het optreden van ASP op het M’era Luna Festival 2011, waarvan u hieronder een extract ziet. De logica gebiedt dat je eerst de full-cd aankoopt, en eigenlijk alle officiële cd’s van ASP, en dan pas dit schijfje. Zo hoort het ook. Eens u die allen hebt is deze single – die er eigenlijk geen is – een essentiële aankoop.

www.aspswelten.de

ASP: Fremd

Wat na de Schwarze Schmetterling? Het is de vraag die menige fan en ook Asp zelve zich wellicht lang gesteld hebben. Het laatste deel van de zwarte vlinder-cyclus dateert al van 2007. In de tussentijd heeft de groep nog Zaubererbruder – der Krabat Liederzyklus opgenomen, een dubbel-cd die met talrijke folkinvloeden die een buitengewoon groot succes werd.

Sindsdien heeft meesterbrein Alexander Spreng – Asp met kleine letters, terwijl de groep met grote letters geschreven wordt – regelmatig herhaald dat hij zin had om weer te rocken als vanouds. Het heeft langer geduurd dan verwacht, onder meer door een burn-out van Spreng en het afscheid van gitarist en producer Matthias Ambré, een man die jarenlang heel verdienstelijk werk geleverd heeft voor de groep.

Ambré vervangen was geen sinecure. Spreng doet een beroep op zijn vriend Lutz Demmler van Umbra et Imago, die zich behoorlijk van zijn taak weet kwijt te schelden. Demmler neemt ook Sören Jordan mee, een uitstekende gitarist die weliswaar nog iets meer tot zijn recht zou mogen komen op de nieuwe cd.

Fremd is het eerste deel van een nieuwe cyclus, de Fremder-Zyklus, maar op de cover prijkt al meteen een afbeelding van een zwarte vlinder. Ook muzikaal klinkt het allemaal niet zo vreemd, zelfs heel vertrouwd. De eerste drie nummers – waaronder de singles Wechselbalg en Eisige Wirklichkeit – zijn duidelijk bedoeld om de luisteraars gerust te stellen: ASP kan nog steeds rocken. En, zo heeft Alexander Spreng verklaard, de nieuwe cyclus is ook bedoeld als een vervolg op de eerste. Aha!

Hoe de vork net in de steel zit blijft nog een beetje duister. Met The Mysterious Vanishing of the Foremar Family - mijn favoriet nummer op de nieuwe cd - begin ik voor het eerst een beeld te krijgen van het nieuwe verhaal dat zich ontspint. In een oud herenhuis leeft een familie, die hun ongewenst neefje in de kelder opgesloten heeft. Op een dag zijn ze allemaal - inclusief het neefje - spoorloos verdwenen. Groot mysterie. Ik word er wel al iets wijzer van. Het neefje is waarschijnlijk het wisselkind (Wechselbalg) en hun bestemmingsoord de ‘ijzige werkelijkheid’.

Dat de nieuwe wereld waarin de hoofdrolspelers terecht gekomen zijn geen peis en vree is, wordt duidelijk in Rücken an Rücken. Angstkathedrale is een monumentaal nummer van 18 minuten, dat met zijn zware gitaren en doemerige synths duidelijk schatplichtig is aan Type O Negative. De cd is trouwens opgedragen aan hun in 2010 overleden zanger Peter Steele.

Schön Schön Schön is een poging van Asp om met een erotische tekst op de proppen te komen. Nu ben ik nooit echt vragende partij voor dergelijke nummers, maar ik heb toch veel bewondering voor Asp als hij op een nummer als Werben – van één van zijn vorige meesterwerken Aus der Tiefe – hele horden extatische (en mooi uitgedoste) gothic-meisjes kan laten meezingen op een tekst als ‘vul me met leven, kom en vul me met jou’. Bovendien valt deze tekst ook prima in een tweede graad op te vatten vanuit de relatie tussen zanger en publiek. Helaas hoort Schön Schön Schön niet in dezelfde categorie thuis. Ik durf zelfs zeggen dat de zwakke tekst en melodie een (klein) smet op deze cd vormen.

Fremdkörperson, erstens opent met middeleeuwse luit en fluit, maar wordt snel een uitstekende rocker met een pakkend refrein. Met Unverwandt krijgen we een prachtige afsluiter met een dubbele bodem: we hebben een nieuw concept en een nieuw verhaal, maar bij ASP brandt nog steeds het oude vuur, de inspiratie die ook bij de Schwarze Schmetterling overvloedig aanwezig was.

En toch blijf ik na het beluisteren van Fremd op mijn honger zitten. Niet omdat dit slecht is. Integendeel, Fremd is een uitstekende cd. Een paar elementen uit het hele verhaal zijn nu bekend, maar het is wachten op de volgende cd’s om alle puzzelstukken op elkaar te laten sluiten. Ik zit dus al de hunkeren naar het vervolg. En dat is – weeral – een hele prestatie van Asp. En een belangrijke aanwijzing dat de nieuwe cyclus aan de verwachtingen zal voldoen, of die zelfs zal overtreffen.

www.aspswelten.de

PS: ik voel u al aankomen. U wil natuurlijk dat clipje zien waarin die gothic-meisjes meezingen op Werben. Kom, hieronder hebt u het.

Dit artikel verscheen oorspronkelijke in Dark Entries op30/12/2011

ASP: Der komplette schwarze Schmetterling – Zyklus 1 bis 5

Het verhaal van de ‘schwarze Schmetterling’ – oftewel zwarte vlinder – speelt zich af in de donkere toren. Asp leeft er in totale afzondering. Of toch niet; ook de ‘zwarte vlinder’ woont in de donkere toren. Wie deze zwarte vlinder net is, is niet helemaal duidelijk. Een vijandig individu, een duister alter ego van Asp, of een parasiet die zich in Asp gevestigd heeft en zijn leven verzuurd... Vast staat dat Asp het goede beoogt terwijl de zwarte vlinder slecht en destructief is. En dit, het eeuwige gevecht tussen goed en kwaad, al dan niet binnen één persoon, is een klassiek thema waarover je kan blijven schrijven.

ASP, de groep is genoemd naar de initialen van meesterbrein Alexander Spreng, heeft tussen 2000 en 2007 vijf cd’s uitgebracht in de cyclus van de zwarte vlinder. Het is een indrukwekkend oeuvre – niet in het minst door de buitengewoon geïnspireerde en verscheiden teksten van Spreng – en de groep heeft er dan ook veel succes mee geoogst.

Het ziet er voorlopig naar uit dat er geen vervolg meer komt op het verhaal van de zwarte vlinder. ASP had deze 2008 even op pauze gezet om de zeer succesvolle dubbel-cd ‘Zaubererbruder - Der Krabat-Liederzyklus’ uit te brengen – gebaseerd op de kinderroman ‘Meester van de zwarte molen’ – en kondigt nu het begin aan van de ‘Fremd’-cyclus aan, waarvan de eerste cd in oktober uitkomt. En dus vond de groep – of misschien moeten we na de recente personeelswissels maar besluiten dat ASP het werk is van Spreng – om de fans eens goed te verwennen met een boek en 10 cd’s die de volledige werk rond de zwarte vlinder omvatten.

Laat het mijn grote teleurstelling zijn dat de teksten niet opgenomen zijn in dit boek. Die zijn – voorlopig toch – terug te vinden op de website van de groep, en er bestaat ook een boekuitgave van (die net als deze box niet volledig gratis is). Ik heb alvast het gevoel dat deze uitgave niet echt ‘komplet’ is zonder de teksten. Als je de moeite neemt om een boek van meer dan 100 bladzijden te maken om dit werk te illustreren, had je dit essentieel aspect toch moeten opnemen.

Afgezien daarvan niets dan goed over deze uitgave. Het boek bevat hoogstaande kleurendruk van de volledige artwork voor al de verschillende cd’s, voor een groot deel afkomstig van de ondertussen in gothic-kringen erg begeerde grafische kunstenaar Ingo Römling of Monozelle (die trouwens ook muzikaal bijdraagt op verschillende nummers).

Het duurt natuurlijk even om de verzameling cd’s door te nemen. Mij valt op hoe ongemeen goed deze groep van meet af aan was. Elke cd uit de cyclus is uitstekend en bevat een paar nummers die je als klassiek mag beschouwen. (Wie een beperkter budget heeft en enkel met deze klassiekers tevreden is, kan zich nog steeds de dubbel-cd-compilatie Horror Vacui aanschaffen.) En vanaf de derde cd – Weltunter – wordt het allemaal nog veel beter. Het hoogtepunt is ongetwijfeld het vijfde en laatste deel: de dubbel-cd Requiemembryo.

Cd’s 7 tot en met 10 bevatten dan weer de singles uit deze periode, met een aantal remixen en leuke covers. Dingen die je wellicht niet uit jezelf zou kopen, maar die je in deze vorm zeker niet afslaat.

Oh ja, bekijk ook de video van ‘Me’, een animatieclip die in 2008 verscheen bij de Horror Vacui-compilatie en die het concept van de ‘schwarze Schmetterling’ prachtig weergeeft.

Dit artikel verscheen in Dark Entries op 26/09/2011